Γιώργος Φιντικάκης: Λάδι στη φωτιά του λαθρεµπορίου

Χαλί στο λαθρεµπόριο στρώνει το ράλι της τιµής του πετρελαίου, που χθες ξεπέρασε τα 107 δολάρια το βαρέλι, καθώς όσο αυξάνονται οι τιµές των καυσίµων το κίνητρο για παρανοµία είναι ακόµη µεγαλύτερο.

Την ίδια στιγµή, σε µια προσπάθεια συγκράτησης των τιµών και αποφυγής κερδοσκοπικών φαινοµένων, η ηγεσία του υπουργείου Περιφερειακής Ανάπτυξης και Ανταγωνιστικότητας καλεί σ εσύσκεψη τη ∆ευτέρα τους εκπροσώπους του κλάδου καυσίµων (διυλιστήρια, εταιρείες, πρατήρια κ.λπ.).

Σύµφωνα µε παράγοντες της αγοράς, λαθρεµπόριο και µηχανάκια που κλέβουν στην αντλία οργιάζουν και οι απώλειες από τους φόρους εκτιµάται ότι ξεπερνούν τα 500 εκατ. ευρώ. Με την τιµή της βενζίνης στα 1,62-1,64 ευρώ το λίτρο, για κάθε λαθραίο λίτρο που διακινείται ο λαθρέµπορος βάζει στην τσέπη του πάνω από 1 ευρώ, έναντι οφέλους 59 λεπτών τον Ιανουάριο του 2010, πριν από τις αλλεπάλληλες αυξήσεις των φόρων. Πρόκειται για πολλά εκατοµµύρια ευρώ, δεδοµένων των ποσοτήτων που διακινούνται παράνοµα.

Είναι τόσο µεγάλο το όφελος για τα κυκλώµατα, ώστε δεν αποτελεί πια αντικίνητρο ούτε το κόστος για τη µεταφορά λαθραίων ποσοτήτων από τη Θεσσαλονίκη στην Αθήνα. Τα λαθραία φορτία ξεκινούν από τη Βόρεια Ελλάδα για να διοχετευτούν ακόµη και σε πρατήρια της Αττικής, καθώς µε τιµή πάνω από 1,60 ευρώ ο λαθρέµπορος «βγαίνει» µια χαρά. ∆εν έχει περάσει άλλωστε πολύς καιρός από τότε που η Οµοσπονδία Βενζινοπωλών Ελλάδος (ΟΒΕ), σε επιστολή της στον γενικό γραµµατέα Φορολογικών και Τελωνειακών Θεµάτων ∆. Γεωργακόπουλο, κατήγγειλε ότι δεκάδες οδηγοί οχηµάτων περνούν τα σύνορα από νοµούς που συνορεύουν µε τη Βουλγαρία και την ΠΓ∆Μκαι εφοδιάζουν τα ρεζερβουάρ τους ή φορητά δοχεία, µεταφέροντας τα λαθραία καύσιµα στην Ελλάδα.

Το παράδειγµα που περιγράφει παράγοντας της αγοράς είναι χαρακτηριστικό: Βυτιοφόρο αγοράζει βενζίνη από το διυλιστήριο της Θεσσαλονίκης προς 62 λεπτά το λίτρο, έχοντας πλαστογραφηµένα χαρτιά ότι προορισµός του είναι εταιρεία στη γειτονική Βουλγαρία. Στη µία περίπτωση ο οδηγός δεν περνάει τα σύνορα και ξεφορτώνει λίγο έξω από τη Θεσσαλονίκη. Σε άλλη περίπτωση, εφόσον το «φόρτωµα» γίνει σε βυτιοφόρο µε βουλγαρικές πινακίδες, ακολουθεί «µετάγγιση» της ποσότητας σε βυτιοφόρο µε ελληνικές πινακίδες. Ο οδηγός του οχήµατος επειδή δεν διαθέτει έγγραφα, είτε κυκλοφορεί µόνο τη νύχτα, είτε έχει πάνω του «διπλοχρησιµοποιηµένα έγγραφα» (χρησιµοποιηµένα από νόµιµη παραλαβή).

Καλά κρατεί– σύµφωνα πάντα µε τις εταιρείες – και το φαινόµενο της χρήσης από πρατηριούχους παράνοµων ηλεκτρονικών µηχανισµών, που µε τηλεχειριστήριο αλλοιώνουν την ένδειξη της αντλίας, µε συνέπεια ο οδηγός να βάζει λιγότερη βενζίνη από την ποσότητα που πληρώνει. Η εξαπάτηση του καταναλωτή γίνεται ως εξής: ένας παράνοµος ηλεκτρονικός µηχανισµός – κόστους περίπου 5.000 ευρώ – προσαρµόζεται στην αντλία και αλλοιώνει σε ποσοστό συνήθως 5% την ένδειξη της ποσότητας του καυσίµου που παραδίδεται, βάσει της οποίας τιµολογείται τελικά ο οδηγός. Αν για παράδειγµα οδηγός έχει ζητήσει 20 λίτρα βενζίνης, θα πάρει τελικά 19 λίτρα.

Ενδιαφέρον έχει και παλαιότερη εκτίµηση του προέδρου του κλάδου των βενζινοπωλών Μ. Κιούση ότι το φαινόµενο των ελλειµµατικών παραδόσεων παρατηρείται κυρίως σε πρατήρια που πωλούν καύσιµα σε αδικαιολόγητα χαµηλές τιµές σε σχέση µε τον µέσο όρο της αγοράς (π.χ. µε αποκλίσεις της τάξεως του 20%).

Στο µεταξύ, στα υψηλότερα επίπεδα των τελευταίων δυόµισι ετών – για δεύτερη συνεχή ηµέρα – βρέθηκαν χθες οι τιµές του πετρελαίου αφού οι ταραχές στη Λιβύη εντείνουν τις ανησυχίες για µείωση της παραγωγής αλλά και για επέκταση της κρίσης σε άλλες πετρελαιοπαραγωγές χώρες. Η κατάσταση είναι έκρυθµη και ήδη οι ξένες πετρελαϊκές εταιρείες διώχνουν στελέχη τους από τη Λιβύη. Το πετρέλαιο έφτασε χθες τα 107,3 δολάρια στην αγορά του Λονδίνου µε άνοδο1,5% πριν υποχωρήσει στη συνέχεια στα 106 δολάρια. Στη Νέα Υόρκη οι τιµές αυξήθηκαν στα 97 δολάρια πριν υποχωρήσουν στη συνέχεια στα 92 δολάρια.

Είναι ενδεικτικό ότι ο επικεφαλής της ∆ιεθνούς Επιτροπής Ενέργειας Φατίχ Μπιρόλ προειδοποίησε ότι η άνοδος των τιµών πετρελαίου αποτελεί κίνδυνο για την παγκόσµια ανάπτυξη. Το κακό κλίµα στο εξωτερικό και οι τραπεζικές εξελίξεις στο εσωτερικό οδήγησαν το Χ.Α. σε πτώση 2,93%.

(Τα Νέα, 23/2/2011)