Fiat lux, Το Βιομεθάνιο δεν είναι επιλογή είναι αναγκαιότητα

Σε έναν κόσμο που προσπαθεί να χαρτογραφήσει με διαύγεια το ενεργειακό του μέλλον, το βιομεθάνιο στην χώρα μας αναδεικνύεται σαν μια δέσμη φωτός που διαπερνά τα σύννεφα της αβεβαιότητας και ανοίγει νέους ορίζοντες. Δεν αποτελεί πλέον μια μακρινή υπόσχεση, αλλά μια ώριμη, ρεαλιστική επιλογή, μια αναγκαιότητα για όσους σχεδιάζουν πολιτικές με επίκεντρο την ενεργειακή αυτάρκεια, την περιβαλλοντική ισορροπία και την οικονομική ανάπτυξη.

Η δυνατότητα αξιοποίησης τοπικών Ανανεώσιμων Πηγών Ενέργειας (ΑΠΕ), και πιο συγκεκριμένα βιομάζας από κτηνοτροφικά και οργανικά απόβλητα ή υποπροϊόντα, για την παραγωγή βιομεθανίου συνεισφέρει καθοριστικά στους στόχους της Ευρωπαϊκής Ένωσης, (EE) όπως αυτοί αποτυπώνονται στο σχέδιο REPowerEU.

Το σημαντικότερο πλεονέκτημα όμως είναι ότι οι παραγωγοί βιοαερίων μετατρέπουν οργανικά απόβλητα – υλικά με μηδενική ή και αρνητική αξία – σε βιώσιμα, τοπικά παραγόμενα καύσιμα χαμηλών εκπομπών άνθρακα. Το βιομεθάνιο, ως τέτοιο καύσιμο, ενισχύει:

• Την ενεργειακή ασφάλεια, καθώς παράγεται από ευρύ φάσμα ενδογενών πηγών βιομάζας, μειώνοντας την εξάρτηση από εισαγόμενους ενεργειακούς πόρους.
• Τη βιωσιμότητα, δεδομένου ότι η παραγωγή του ακολουθεί ολοκληρωμένα σχέδια διαχείρισης και επεξεργασίας οργανικών αποβλήτων, ενώ αποτελεί ανανεώσιμη πηγή ενέργειας.
• Την ανταγωνιστικότητα, αφού υποστηρίζει τον πρωτογενή τομέα, ενισχύει την τεχνολογική καινοτομία, αυξάνει την προστιθέμενη αξία σε τοπικό επίπεδο και δημιουργεί νέες θέσεις εργασίας στο πλαίσιο της αναπτυσσόμενης εφοδιαστικής αλυσίδας βιοαερίου και βιομεθανίου.

Παγκόσμια εικόνα

Η παγκόσμια παραγωγή βιοαερίου και βιομεθανίου συνολικά το 2023 ήταν 50 bcm, που ισοδυναμούν με 530 TWh ή 1.800 PJ. Η ΕΕ ηγήθηκε με 22 bcm, με την  παραγωγή να έχει αυξηθεί κατά 16% ετησίως από το 2017, αν και το αναβαθμισμένο βιομεθάνιο καλύπτει λιγότερο από το 2% της ζήτησης  φυσικού αερίου (ΦΑ). 

Πίνακας 1: Παγκόσμια παραγωγή βιοαερίων ανά περιοχή 2000 -2023 (Πηγή: Επεξεργασία στοιχείων από IEA, Μάϊος 2025).

Η παραγωγή βιομεθανίου το 2023 ήταν περίπου 8 bcm, που αντιστοιχούν σε 84,8 TWh ή 288 PJ με την πλειονότητα να εγχέεται σε δίκτυα ΦΑ για χρήση στη βιομηχανία, τις μεταφορές και τα κτίρια, ενώ το υπόλοιπο συμπιέζεται ή υγροποιείται ως bio-CNG/LNG για χρήση σε βαρέα οχήματα και πλοία. 

Εικόνα 1: Παγκόσμια παραγωγή βιοαερίου και βιομεθανίου ανά τύπο χρήσης και ανά περιοχή 2000 -2023. (Πηγή: IEA  Μάϊος 2025).

Το παγκόσμιο θεωρητικό  δυναμικό βιοαερίων φτάνει τα 990 bcm (10.500 TWh-35.640 PJ), ίσο με το ένα τέταρτο της σημερινής ζήτησης ΦΑ παγκοσμίως. Ωστόσο, μόνο το 5% (50bcm) αυτού αξιοποιείται σήμερα. Τα υπολείμματα καλλιεργειών παρέχουν σχεδόν το 50% αυτού του δυναμικού, η ζωική κοπριά περίπου το 30%, τα οργανικά  απόβλητα από ΜΜΕ του πρωτογενή τομέα και αστικά στερεά απόβλητα (ΑΣΑ) το 15%, με την ξυλώδη βιομάζα να προσθέτει το υπόλοιπο.

Περίπου το 80% όλων των πρώτων υλών βρίσκεται σε αναδυόμενες και αναπτυσσόμενες οικονομίες. 

Εικόνα 2: Παγκόσμιο θεωρητικό δυναμικό  βιοαερίων ανά πρώτη ύλη και ανά περιοχή 2024. (Πηγή: IEA  Μάϊος 2025).

Ευρώπη

Η παραγωγή βιοαερίων στην ΕΕ το 2023 ήταν 22 bcm, εκ των οποίων τα 4,9 bcm (51,96 TWh) ήταν βιομεθάνιο και τα 17,1 bcm (181,34 TWh) βιοαέριο. Το ετήσιο θεωρητικό δυναμικό  εκτιμάται περίπου 50 bcm. Αυτό σημαίνει ότι ήδη ότι αξιοποιείται  σχεδόν το 40% της παραγωγής.

Σύμφωνα με στοιχεία της European Biogas Association (ΕΒΑ -Μάϊος 2025), στην ΕΕ-27 το πρώτο τετράμηνο 2025 παράχθηκαν 7 bcm (74 TWh/ 252 PJ) βιομεθανίου από 1.678 σταθμούς βιομεθανίου (56 νέοι σταθμοί το 2025). Η  χώρα με τους περισσότερους σταθμούς είναι η Γαλλία με 760, ακολουθεί η Γερμανία 260, Ιταλία 137, Ηνωμένο Βασίλειο 119 και Ολλανδία 87 σταθμοί.

Το μέσο μέγεθος ενός σταθμού βιομεθανίου στην ΕE έχει τα εξής χαρακτηριστικά: 

• χρήση ακατέργαστου βιοαερίου: 483 Nm3/h, 
• παραγωγή βιομεθανίου με ενεργειακό περιεχόμενο 43 GWh/έτος, 
• παραγωγή βιογενούς CO₂ 20.000 τόνων/έτος και 570 τόνων/έτος οργανικού λιπάσματος, 
• κάλυψη ενεργειακών αναγκών 3.700 κατοικιών είτε παραγωγή bio-LNG για κίνηση 100 βαρέων οχημάτων/έτος. 

Το  86% των σταθμών αυτών είναι συνδεδεμένοι στο δίκτυο του ΦΑ.

Οι θέσεις εργασίας στον τομέα των βιοαερίων εκτιμώνται σε 250.000 (70.000 άμεσες -170.000 έμμεσες) το 2023 και σε 500.000 το 2030. Οι εμπλεκόμενες εταιρίες του χώρου εκτιμώνται σε 15.000. 

Σύμφωνα με στοιχεία της ΕΒΑ, αναμένεται η εγκατάσταση και λειτουργία 900 νέων σταθμών βιομεθανίου έως το 2030 με συνολική δυναμικότητα 7,3 bcm/έτος, η οποία θα κλιμακώνεται ως εξής:

• 2,2 bcm μεταξύ 2025 και 2026, με 7,5 δις € κόστος επένδυσης, 
• 4,5 bcm μεταξύ 2027και 2030, με 17,7 δις € κόστος επένδυσης,
• 0,6 bcm μετά το 2030 με 3,2 δις € κόστος επένδυσης σε ευρωπαϊκές χώρες εκτός ΕΕ27. 

Η Ισπανία με 4,8 δις € και παραγωγή 17,4 TWh/έτος, η Δανία με 3,1 δις € και παραγωγή 10,3 TWh/έτος και το Ηνωμένο Βασίλειο με 2,4 δις € και παραγωγή 6,8 TWh/έτος είναι οι χώρες με τις υψηλότερες προγραμματισμένες επενδύσεις. Ακολουθούν η Γαλλία με 1,7 δις € και παραγωγή 3,7 TWh/έτος και η Ιταλία 1,3 με δις € και παραγωγή 3,2 TWh/έτος. Οι εκτιμώμενες επενδυτικές ανάγκες ανέρχονται περίπου σε 28.4 δις €. 

Πολιτικές και κανονιστικά πλαίσια

Ευρώπη

Η ενεργειακή πολιτική για το βιομεθάνιο βασίζεται σε στόχους και υποστηρίζεται από επιδοτήσεις. Το σχέδιο REPowerEU θέτει έναν μη δεσμευτικό στόχο για 35 bcm έως το 2030, ενώ τα κράτη μέλη εφαρμόζουν επιπλέον μέτρα όπως εγγυημένες τιμές ή πριμ για παραγωγή ηλεκτρικής ενέργειας (Γερμανία), μπόνους για έγχυση στο δίκτυο ΦΑ (Γαλλία) ή κίνητρα για χρήση στις μεταφορές (Ιταλία). Η Γαλλία, η Δανία και η Ολλανδία συνδυάζουν αυτές τις ενισχύσεις με υποχρεωτικές απαιτήσεις ανάμειξης με το ΦΑ. Για παράδειγμα, η Γαλλία απαιτεί μερίδιο 4% βιομεθανίου στα δίκτυα ΦΑ έως το 2028 και η Δανία βαδίζει προς 100% βιομεθάνιο στο δίκτυό της έως το 2030.

Μέρος του κόστους σύνδεσης στο δίκτυο ΦΑ καλύπτεται εν μέρει  βάση νόμου  από τον διαχειριστή δικτύου και εντάσσεται στην ρυθμιζόμενη περιουσιακή του βάση,  ενώ τα εθνικά μητρώα πιστοποιητικών επιτρέπουν στους παραγωγούς να αποκομίζουν έσοδα από τις εγγυήσεις προέλευσης και τα πράσινα πιστοποιητικά. Τα έσοδα αυτά καλύπτουν συνήθως τη διαφορά μεταξύ κόστους παραγωγής και τιμής του ορυκτού ΦΑ. 

Επίσης συστήματα εμπορίας ρύπων (όπως το EU ETS) προσθέτουν αξία στους βιομηχανικούς καταναλωτές που χρησιμοποιούν βιομεθάνιο για να μειώσουν το κόστος των δικαιωμάτων εκπομπών.

Παγκόσμια εικόνα 

Οι περισσότερες περιοχές συνδυάζουν υποχρεωτικές απαιτήσεις με εμπορεύσιμα πιστωτικά κίνητρα. Στις ΗΠΑ ο στόχος είναι να επιτευχθεί ένα μερίδιο 12% στα δίκτυα ΦΑ της Καλιφόρνια έως το 2030. Η Ινδία στοχεύει σε 5% έως το 2028, η Βραζιλία σε 10% έως το 2034. Η Κίνα βασίζεται σε ποσοστώσεις και επιδοτήσεις για αγροτικά απόβλητα.

Οι ΗΠΑ εφαρμόζουν πολιτικές, όπως LCFS και RIN, αυξάνοντας έτσι τα έσοδα από το βιομεθάνιο σε 80–210 $/ΜWh, που υπερβαίνουν σημαντικά το κόστος παραγωγής. Η Υπηρεσία Προστασίας του Περιβάλλοντος (Environmental Protection Agency, EPA) των ΗΠΑ εφαρμόζει το πρόγραμμα Renewable Fuel Standard, σε συνεννόηση με το Υπουργείο Γεωργίας των ΗΠΑ και το Υπουργείο Ενέργειας. Συγκεκριμένα ο RIN (Renewable Identification Number) χρησιμοποιείται για να υπολογιστούν οι πιστωτικές μονάδες εκπομπών που θα προστεθούν πάνω στην τιμή του αντίστοιχου συμβατικού καυσίμου και θα διαμορφώσουν την τελική τιμή πώλησης ώστε το ανανεώσιμο καύσιμο να είναι οικονομικά βιώσιμο. Oι πιστωτικές μονάδες εκπομπών μπορούν να δημιουργήσουν σημαντική αξία για τους παραγωγούς βιομεθανίου στην Καλιφόρνια, ενώ γεφυρώνουν τη διαφορά κόστους μεταξύ βιομεθανίου και ΦΑ στη Δανία και τη Γερμανία.

Στο παρακάτω διάγραμμα παρουσιάζεται αυτός ο χρηματοδοτικός μηχανισμός για την περίπτωση του βιομεθανίου, όπως εφαρμόζεται στις ΗΠΑ (Καλιφόρνια) καθώς και αντίστοιχοι μηχανισμοί που εφαρμόζονται στην Γερμανία και τη Δανία

Εικόνα 3: Ενδεικτικές Πηγές Εσόδων από Πιστοποιητικά Βιομεθανίου σε Επιλεγμένες Αγορές σε Σύγκριση με το Κόστος Παραγωγής (2024). 

Στην Ελλάδα 

Στην χώρα μας, σύμφωνα με μελέτες του Τμήματος Βιομάζας του ΚΑΠΕ, το θεωρητικό δυναμικό βιομάζας από κοπριές κτηνοτροφικών εκμεταλλεύσεων, άχυρο σιτηρών, απόβλητα των αγροτοβιομηχανιών (τυρόγαλο) και από το οργανικό κλάσμα των ΑΣΑ ανέρχεται σε 16.336.133 τόνους/έτος, με δυναμικό βιομεθανίου 0,72 bcm και ενεργειακό περιεχόμενο βιομεθανίου 6,92 TWh/έτος είτε 25,92PJ. Η διαθεσιμότητα παραγωγής της βιομάζας όλη την διάρκεια του χρόνου είναι εξασφαλισμένη τουλάχιστον κατά 30% (0,21 bcm /7,56 PJ και 2,1 TWh βιομεθανίου) αν συνοδεύεται με όρους συμβολαιακής γεωργίας. Το θεωρητικό δυναμικό σε bio-LNG αντίστοιχα εκτιμάται σε 155.000 τόνους/έτος και 310.000 τόνους/έτος  bio-CO₂ 

Σύμφωνα με στοιχεία ΔΕΔΔΗΕ (03/2025), στην χώρα λειτουργούν 90 σταθμοί βιοαερίου, με εγκατεστημένη ισχύ 126,5 MW και παραγωγή ηλεκτρικής ενέργειας 569,87 GWh (2024), που εγχύθηκε στο σύστημα η στο διασυνδεδεμένο δίκτυο και απορροφήθηκε από αυτό.

Ο στόχος αντικατάστασης των εισαγωγών ρωσικού αερίου στην Ελλάδα, σύμφωνα με το Νέο ΕΣΕΚ, είναι 2,1 TWh βιομεθανίου έως το 2030, 3,6 TWh έως το 2040 και στις 4,6 TWh έως το 2050.

Σύμφωνα με μελέτες του Τμήματος Βιομάζας του ΚΑΠΕ, από την υλοποίηση του στόχου εκτιμώνται για την χώρα περίπου 1.635 θέσεις εργασίας με χρονικό ορίζοντα έως το 2030 και 280.000 τόνοι βιογενούς CO₂. Ιδιαίτερα σημαντικά θα είναι και τα εξωτερικά οφέλη από την παραγωγή του βιομεθανίου που εκτιμώνται σε 176,4 εκ. € και αναλύονται στην παρακάτω εικόνα.

Εικόνα 4: Εξωτερικά οφέλη παραγωγής βιομεθανίου από την κάλυψη του στόχου των 2,1 TWh.                   

Η ανταπόκριση στην πρόκληση είναι εφικτή, αλλά προϋποθέτει ολοκληρωμένο σχέδιο, συντονισμό και συστηματική παρακολούθηση της εφαρμογής των αναγκαίων δράσεων.

Για την εκπλήρωση του στόχου απαιτείται:

• Διερεύνηση των δυνατοτήτων αξιοποίησης ενδογενών-τοπικών πηγών βιομάζας (κτηνοτροφικά απόβλητα, οργανικά υποπροϊόντα) ως εναλλακτικό καύσιμο για παραγωγή βιοαερίου/βιομεθανίου. Η ανάπτυξη μιας ανταγωνιστικής αγοράς βιομάζας είναι βασική προϋπόθεση 

• Δημιουργία κατάλληλων περιοχών (renewable go-to areas) στην χώρα, με αξιόλογο διαθέσιμο δυναμικό βιομάζας, για παραγωγή βιοαερίου/βιομεθανίου και δυνατότητα έγχυσης του στο τοπικό δίκτυο διανομής του ΦΑ. 

Προϋποθέσεις για την παραγωγή και χρήση βιομεθανίου και τη διευκόλυνση της ένταξής του στην εσωτερική αγορά του ΦΑ αποτελούν τα παρακάτω:

• Χωροθέτηση του σταθμού βιοαερίου/βιομεθανίου. Είναι ιδιαίτερα σημαντική γιατί συνεισφέρει στην ασφάλεια εφοδιασμού με την εξασφάλιση μεγάλου εύρους πηγών βιομάζας που συλλέγονται από απόσταση μικρότερη των 20km, μειώνοντας έτσι το μεταφορικό κόστος, που αποτελεί το μεγαλύτερο μέρος του λειτουργικού κόστους του σταθμού.
• Συλλογή και μεταφορά βιομάζας στην είσοδο του σταθμού. Λησμονούμε την έντονη γεωγραφική διασπορά της βιομάζας, τον μικρό κλήρο, το οικογενειακό δίκαιο της χώρας, την μεγάλη χρονική και ποσοτική διακύμανση της παραγωγής της βιομάζας, τους διαφορετικούς τύπους βιομάζας,  το διαφορετικό ενεργειακό περιεχόμενο του κάθε τύπου και την απόδοση του αν χρησιμοποιηθεί κάθε τύπος χωριστά ή σε συνδυασμό (co-digestion)
• Προώθηση και δημιουργία καινοτόμων δικτύων σε τοπικό επίπεδο από την ανάπτυξη εφοδιαστικών αλυσίδων βιομάζας/βιομεθανίου με την συμμετοχή και εκπροσώπηση όλων των ενδιαφερομένων φορέων.

Επιπλέον, η Ελλάδα, στο πλαίσιο των εθνικών και ευρωπαϊκών στόχων για την πράσινη μετάβαση, οφείλει να διαμορφώσει τις κατάλληλες συνθήκες για την ανάπτυξη της εγχώριας αγοράς βιομεθανίου. Παρακάτω παρουσιάζονται έξι βασικοί άξονες κρατικής παρέμβασης που κρίνεται αναγκαίο να προχωρήσουν άμεσα:

• Καθεστώς Στήριξης: Η εξειδίκευση του μηχανισμού στήριξης είναι απολύτως αναγκαία στον νέο νόμο του βιομεθανίου και θα πρέπει να ανακοινωθεί σύντομα, ώστε να σταλεί ένα ξεκάθαρο μήνυμα στις αγορές.
• Αδειοδοτική Διαδικασία: Είναι δεδομένο ότι απαιτείται η ουσιαστική απλοποίηση και επιτάχυνση της αδειοδοτικής διαδικασίας.  Όμως ένας σταθμός βιομεθανίου θα πρέπει πριν την λήψη  αδείας  λειτουργίας να έχει ελεγχθεί και πιστοποιηθεί από φορέα που έχει την τεχνική επάρκεια και ανεξαρτησία να προβεί σε έναν τέτοιο έλεγχο. Ό λόγος που κρίνει απαραίτητη μια τέτοια διαδικασία είναι ότι ο σταθμός του βιομεθανίου είναι μια ιδιαίτερα πολύπλοκη βιομηχανική εγκατάσταση με εγκατεστημένο εξειδικευμένο εξοπλισμό. Η μη κατάλληλη επιλογή εξοπλισμού καθώς και αστοχίες στον σχεδιασμό και στην εγκατάσταση μπορούν να προκαλέσουν  σοβαρά προβλήματα στην παραγωγή του βιομεθανίου.
• Ρύθμιση της Αγοράς Αποβλήτων: Η παραγωγή βιομεθανίου σχετίζεται άμεσα με την κυκλική διαχείριση αποβλήτων. Είναι αναγκαίο το κράτος να ρυθμίσει την αγορά των αποβλήτων με βάση την αρχή «ο ρυπαίνων πληρώνει» και να δημιουργήσει τα κατάλληλα οικονομικά και θεσμικά κίνητρα, ώστε να καταστεί βιώσιμη η αλυσίδα εφοδιασμού των μονάδων βιομεθανίου.
• Πιστοποιητικά Προέλευσης (GOs) και Πράσινα Πιστοποιητικά (POS): Είναι ζωτικής σημασίας να εξασφαλιστεί η διαλειτουργικότητα μεταξύ των εμπλεκόμενων φορέων και η ακρίβεια των μητρώων, ώστε να διατηρηθεί η διαφάνεια και η αξιοπιστία της αγοράς.
• Κίνητρα Χρήσης Βιομεθανίου στην Τελική Αγορά: Το βιομεθάνιο πρέπει να υποστηριχθεί ως ευέλικτο καύσιμο – είτε υπό τη μορφή Bio-CNG είτε ως Bio-LNG – με εφαρμογές στις βαριές οδικές και θαλάσσιες μεταφορές, καθώς και σε απομονωμένους χρήστες και ενεργοβόρες βιομηχανίες. 
• Ενσωμάτωση της Οδηγίας RED III: Ιδιαίτερη σημασία έχει ο τρόπος ενσωμάτωσης της Οδηγίας RED III στο εθνικό δίκαιο. Η Ελλάδα θα πρέπει να ορίσει σαφείς υποχρεώσεις για την ενσωμάτωση προηγμένων βιοκαυσίμων και βιομεθανίου, ακολουθώντας τις καλές πρακτικές που ήδη εφαρμόζονται σε άλλα κράτη-μέλη. Παράλληλα, είναι κρίσιμο να προσδιοριστούν με σαφήνεια οι υπόχρεοι φορείς, που πρέπει να περιλαμβάνουν όλους τους προμηθευτές καυσίμων και διανομείς αερίου, τόσο για τις οδικές όσο και για τις θαλάσσιες μεταφορές.

Τα μέτρα για την υιοθέτηση αγοράς βιομεθανίου θα έχουν και μακροπρόθεσμες οικονομικές – αναπτυξιακές επιπτώσεις όπως: 

• Αποδοχή υιοθέτησης συστημάτων ΑΠΕ στον ενεργειακό, βιομηχανικό και οικιακό τομέα και τον τομέα των μεταφορών, ιδιαίτερα στα βαρέα οχήματα και τη ναυτιλία, που οδηγούν σε αυξημένο μερίδιο της βιομάζας στην τελική κατανάλωση ενέργειας το 2030 έως 2050.
• Παραγωγή βιομεθανίου με την τεχνολογία τα αεριοποίησης
• Παραγωγή βιομεθανίου με την τεχνολογία “Power 2 Gas”. Ήδη το Τμήμα Βιομάζας συμμετέχει στο έργο HYFUELUP όπου θα λειτουργήσει πιλοτικός σταθμός στις εγκαταστάσεις του PSI στην Ελβετία 
• Ανάπτυξη της τοπικής και διασυνοριακής εμπορίας βιομεθανίου 
• Ανάπτυξη αειφόρων πρακτικών καλλιέργειας φυτών σε αμειψισπορά για την παραγωγή επιπλέον βιομάζας που δεν ανταγωνίζεται την αγορά τροφίμων. Ήδη έχουν υπογραφεί συμβόλαια με μελλοντικούς παραγωγούς βιομεθανίου και του ΚΑΠΕ και έχουν εγκατασταθεί οι κατάλληλες φυτείες σε πειραματικούς αγρούς.
• Υιοθέτηση συστημάτων προτυποποίησης του βιομεθανίου με εγγυήσεις προέλευσης (GOs for RE-gas) και πληροφορίες από διάφορες τεχνικές επιτροπές της CEN για υπάρχοντα πρότυπα
• Παραγωγή υγροποιημένου βιομεθανίου και μεταφορά του σε περιοχές που δεν υπάρχει δίκτυο διανομής ΦΑ.

Ιστορία του βιομεθανίου στην Ελλάδα 

Λόγω έλευσης του νέου θεσμικού πλαισίου για το βιομεθάνιο, μία σύντομη αναφορά  σε γεγονότα που συνέβησαν για πρώτη φορά σε διάφορες χρονικές περιόδους και αφορούν το βιοαέριο/βιομεθάνιο και την εμπλοκή του τμήματος  βιομάζας του ΚΑΠΕ .

Την δεκαετία του 90 υπήρχε ένας έντονος εφησυχασμός στην χώρα σχετικά με   την διαχείριση των αστικών αποβλήτων. Ο Κουρουπητός δεν είχε αξιολογηθεί κατάλληλα  με το πρόβλημα που δημιουργούσε, ενώ το ίδιο χρονικό διάστημα η έννοια των οργανικών αποβλήτων του πρωτογενή τομέα και η ενεργειακή τους αξιοποίηση για μείωση του ρυπαντικού φορτίου και παραγωγή κέρδους ήταν έννοιες παντελώς άγνωστες στην αγορά.

Ο αφορισμός του Winston Churchill όσο πιο πολύ πίσω πάμε στο παρελθόν, τόσο πιο μακριά μπορούμε να δούμε στο μέλλον έγινε κίνητρο για το Τμήμα Βιομάζας, και το 1995 ξεκίνησε η πρώτη καταγραφή για τα οργανικά απόβλητα από τις ΜΜΕ του πρωτογενή τομέα στην Ελλάδα για να φτάσει το 2025 στη συμμετοχή σε έργο ‘Power2X’.

Το 1998 ήρθε το πρώτο έργο βιοαερίου στην Ελλάδα με συντονιστή το ΚΑΠΕ ‘Greek biogas production from pig manure and CO-digestion’ και ταυτόχρονα ξεκίνησε η διαδικασία πιστοποίησης έργων του Γ’ κοινοτικού πλαίσιού στήριξης-ΕΠΕ από το Τμήμα Βιομάζας, με την έκδοση της πρώτης πιστοποίησης το 1999 που αφορούσε την  ΕΕΛ Ψυττάλειας και το 2000 τον ΧΥΤΑ Αν. Λιοσίων ως τα πρώτα έργα βιοαερίου που λειτούργησαν  στην χώρα.

Το 2004 στο περιοδικό ‘Το περισκόπιο της επιστήμης’ έγινε η πρώτη αναφορά για το βιομεθάνιο και την πιθανή έγχυση του στο δίκτυο του ΦΑ, και για το βιο-υδρογόνο και χρήση του σε κυψέλη καυσίμου για παραγωγή ενέργειας. Αναφορά έγινε επίσης και στο ένθετο ΄ΟΙΚΟ΄ της εφημερίδας Καθημερινή. 

Το 2006 μετά από πρόσκληση του ομίλου DBI και του DVGW που ασχολούνται με θέματα ΦΑ στην Γερμάνια συμμετέχουμε στο πρώτο έργο βιομεθανίου στην Ελλάδα το «Redubar» (2007-2009). Τα βασικά παραδοτέα από την υλοποίηση του έργου ήταν η αναγνώριση τεχνικών εμποδίων για χρήση βιομεθανίου στα δίκτυα ΦΑ, η αξιολόγηση των τεχνολογιών  αναβάθμισης,  ο εντοπισμός θέσεων εισόδου του βιομεθανίου  στο δίκτυο μεταφοράς του ΦΑ, καθώς και η επιλογή θέσεων για παραγωγή bio-CNG bio-LNG.

Το 2009 γίνεται για πρώτη φορά αναφορά στο National Renewable Energy Action Plan 2009/28/EC με αναφορά στα αποτελέσματα του έργου REDUBAR στο σημείο ‘4.2.8 biogas integration into the natural gas grid’.

To 2014 το Τμήμα Βιομάζας του ΚΑΠΕ παρουσιάζει το βιομεθάνιο στην Ακαδημία Αθηνών, όπως επίσης και το 2020 στην Ειδική Μόνιμη Επιτροπή Έρευνας και Τεχνολογίας στην Βουλή των Ελλήνων.  

Το πρώτο έργο βιομεθανίου με συντονιστή το Τμήμα Βιομάζας του ΚΑΠΕ ήταν το έργο GreenMeUp που ασχολήθηκε με την ανάπτυξη της αγοράς του βιομεθανίου (2022-2025), και ακολούθησε το έργο HyFuelUp σχετικό με την παραγωγή βιομεθανίου με την τεχνολογία της αεριοποίησης (2022-2026).   

Μπορεί, η συνεισφορά του Τμήματος Βιομάζας στην ανάπτυξη της αγοράς του βιομεθανίου στην Ελλάδα να ήταν ελάχιστη, όμως ο Ποιητής αναφέρει ότι, από το ελάχιστο φτάνεις πιο σύντομα παντού.

Τέλος σαν ευγενική υπενθύμιση, το αναερόβιο βακτήριο Clostridium Butyricum, το πιο σημαντικό βακτήριο στην τεχνολογία της αναερόβιας χώνευσης για την παραγωγή του οξικού οξέους, δεν γνωρίζει ούτε καταλαβαίνει από διακοψιμότητα και περικοπές, εργάζεται 8.760 ώρες τον χρόνο και αν το σταματήσεις πεθαίνει.

- Χρήστος Ζαφείρης MSc, Υπεύθυνος Δέσμης Έργων Βιοαερίου & Βιομεθανίου, Τμήμα Βιομάζας - ΚΑΠΕ