Ενίσχυση εξαγωγών ρεύματος προς Αλβανία και κοινά μακροπρόθεσμα συμβόλαια προμήθειας στην ατζέντα Σκρέκα-Balluku

Η ενίσχυση της διμερούς συνεργασίας στην ηλεκτρική ενέργεια και η προώθηση συγκεκριμένων στρατηγικών για την ενεργειακή μετάβαση βρέθηκε στο επίκεντρο της συνάντησης που είχε πρόσφατα ο Κ. Σκρέκας με την Αλβανή ομόλογό του B. Balluku. Κι αν το λακωνικό tweet του υπ. Ενέργειας με το παραπάνω περιεχόμενο δε δίνει αναλυτικές πληροφορίες για το περιεχόμενο της μεταξύ τους συζήτησης, από την αλβανική πλευρά έγιναν γνωστά αρκετά περισσότερα.

Σε συνέντευξη που παραχώρησε στο ελληνικό EuroNews η κα. Balluku σημείωσε αναφορικά με τη συνάντησή της με τον κ. Σκρέκα: “[Ε]κτιμώ πολύ τη σχέση με τον Έλληνα συνάδελφό μου, είχαμε μια πολύ μεγάλη και γόνιμη συζήτηση, όχι μόνο σε πολιτικό επίπεδο, αλλά και σε τεχνικό, καθώς και οι δύο ομάδες ήταν στο τραπέζι. Αποφασίσαμε να αρχίσουμε να αναζητούμε όλους τους πιθανούς τρόπους συνεργασίας. Αυτή είναι μια πολύ δύσκολη στιγμή, μια εποχή πρόκλησης για την ενέργεια, παγκοσμίως. Αντιμετωπίζουμε μια κρίση όπως ποτέ πριν. Και το πιο ανησυχητικό τώρα είναι ότι η κατάσταση φαίνεται ότι θα διαρκέσει για πολύ καιρό στο μέλλον. Γι' αυτό προσπαθούμε να δούμε τον καλύτερο τρόπο για έξυπνες και εφαρμόσιμες λύσεις. Αυτό που συζητήσαμε σήμερα είναι πώς μπορούμε να βρούμε έναν τρόπο να υποστηρίξουμε ο ένας τον άλλον μέσω ανταλλαγής ενέργειας ή μέσω κοινών αγορών μέσω μακροπρόθεσμων συμβολαίων για να εξασφαλίσουμε τις χαμηλότερες δυνατές τιμές - φυσικά αυτό είναι κάτι που οι ομάδες μας θα δουν και θα αναλύσουν στο μέλλον με πολύ σοβαρό τρόπο . Αυτό θα βοηθήσει τα νοικοκυριά και τις επιχειρήσεις. Είναι ένα έργο για το μέλλον, δεσμευτήκαμε σήμερα να κάνουμε το καλύτερο δυνατό και να το δούμε διεξοδικά. Σύντομα ομάδες εργασίας από τις δύο χώρες θα συναντηθούν για να το συζητήσουν”.

Πρόσφατα, το energypress είχε αναφερθεί στην έρευνα αγοράς για την ηλεκτρική ενέργεια και τις ΑΠΕ στην Αλβανία που εκπόνησε το Γραφείο Οικονομικών και Εμπορικών Υποθέσεων της ελληνικής πρεσβείας στα Τίρανα, στην οποία μεταξύ άλλων επισημαίνεται η ιδιαίτερη σημασία που έχουν για την ενεργειακή επάρκεια της Αλβανίας οι εισαγωγές ηλεκτρικής ενέργειας από γειτονικές χώρες, μεταξύ των οποίων και η Ελλάδα. 

Με βάση τα τελευταία διαθέσιμα στοιχεία από τον ΑΔΜΗΕ, την περίοδο Ιανουάριος-Νοέμβριος του 2021, από την υφιστάμενη ηλεκτρική διασύνδεση Ελλάδας-Αλβανίας εισήχθησαν προς τη χώρα μας 1,533GWh, ενώ οι εξαγωγές έφτασαν τις 964.456MWh.

Στην έκθεση του Γραφείου ΟΕΥ της ελληνικής πρεσβείας στα Τίρανα επισημαίνεται ότι το δίκτυο μεταφοράς ηλεκτρικής ενέργειας στην Αλβανία παρουσιάζει μεγάλες απώλειες, εξ ου και υλοποιείται εκτεταμένο πρόγραμμα αναβάθμισης των σχετικών υποδομών. Στα πλαίσια αυτά εντάσσεται και ο προγραμματισμός για τη νέα γραμμή διασύνδεσης 400 kV Zemblak (Αλβανία)–Καρδιά (Ελλάδα),

Όπως αναφέρεται και στο Προκαταρκτικό Σχέδιο του Δεκαετούς Προγράμματος Ανάπτυξης του ΕΣΜΗΕ περιόδου 2023 – 2032 που βγήκε πρόσφατα σε διαβούλευση από τον ΑΔΜΗΕ, από τον Απρίλιο του 2020 βρίσκονται σε εξέλιξη συζητήσεις μεταξύ του ΑΔΜΗΕ και του ομολόγου του Διαχειριστή του Συστήματος της Αλβανίας (OST), σε σχέση με την δυνατότητα υλοποίησης δεύτερης διασυνδετικής γραμμής Ελλάδας – Αλβανίας. Το σχέδιο που έχει πέσει στο τραπέζι αφορά μια νέα γραμμή υπερυψηλής τάσης των 400 kV, μέσω της οποίας θα διασυνδέεται το νότιο σύστημα μεταφοράς της Αλβανίας με κατάλληλο ΚΥΤ στο ελληνικό σύστημα. Στην παρούσα φάση, οι συζητήσεις επικεντρώνονται στην διερεύνηση των τεχνικών, οικονομικών και λοιπών παραμέτρων για την σχεδίαση της γραμμής

Σε άλλο σημείο της ίδιας συνέντευξης, η κα. Balluku συμπλήρωσε σχετικά με τη συζήτηση που είχε με τον κ. Σκρέκα: “Τα τελευταία τρία χρόνια, αναλάβαμε δράση πολύτιμη για το μέλλον, γιατί τώρα επενδύουμε σε φωτοβολταϊκά πάρκα και στην ανάπτυξη αιολικών πάρκων. Το συζητήσαμε σήμερα με τον Έλληνα συνάδελφό μου και την ομάδα μου. Η Αλβανία παράγει περισσότερο από το 60-70% της εθνικής ενεργειακής ζήτησης. Το άλλο 30% το εισάγουμε. Έχουμε ήδη ανταποκριθεί στις απαιτήσεις του 2030. Η πρόκληση για εμάς, πλέον, είναι η εξάρτηση των ανανεώσιμων πηγών ενέργειας από τις καιρικές συνθήκες. Αυτό είναι το πρόβλημα με τα υδροηλεκτρικά εργοστάσια, στην περίπτωσή μας, γιατί κάθε φορά που έχουμε ξηρασία, υποφέρουμε. Το ίδιο ισχύει και για την αιολική ενέργεια ή για την παραγωγή από φωτοβολταϊκά”.

Ελληνικές επιχειρήσεις του ενεργειακού κλάδου έχουν ήδη στρέψει την προσοχή τους στην αγορά της Αλβανίας, με κάποιες εξ αυτών να εγκατέστησαν το 2020 σταθμούς μέτρησης αιολικού δυναμικού στις περιοχές Αργυροκάστρου και Αγ. Σαράντα.

Η Αλβανία προχώρησε το 2021 στον πρώτο διεθνή διαγωνισμό για αιολικά πάρκα ισχύος μεταξύ 10 MW και 75 MW  ώστε συνολικά να προσθέσει ισχύ 100 MW (με δυνατότητα να αυξηθεί σε 150 MW) στην ηλεκτροπαραγωγική της βάση, με τις ανακοινώσεις των τελικών παραχωρησιούχων να αναμένονται το πρώτο εξάμηνο του 2023.

Οι συζητήσεις μεταξύ Σκρέκα-Balluku για τις ΑΠΕ ενδέχεται να σηματοδοτούν περαιτέρω αναβάθμιση της προοπτικής ελληνικής συμμετοχής στην υπο διαμόρφωση αγορά αιολικών και φωτοβολταϊκών στην Αλβανία.