3 επενδυτικοί πυλώνες στο Ταμείο Aπανθρακοποίησης Nησιών – Επιδοτήσεις τουλάχιστον 1,59 δισ. σε ΑΠΕ, διασυνδέσεις, μπαταρίες και offshore αιολικά 

Τρεις επενδυτικούς πυλώνες προβλέπει η εξειδίκευση από το ΥΠΕΝ των δράσεων που θα χρηματοδοτηθούν από το Ταμείο Απανθρακοποίησης Νησιών, και πιο συγκεκριμένα την εγκατάσταση νέων ΑΠΕ, την υλοποίηση νησιωτικών διασυνδέσεων, καθώς και την ανάπτυξη υποδομών για την επαύξησης της διείσδυσης ΑΠΕ. Η ενεργοποίηση του Ταμείου θα γίνει και επίσημα το αμέσως επόμενο χρονικό διάστημα, με την υπογραφή της συμφωνίας με την DG Clima και την ΕΤΕπ, για την κατανομή των κονδυλίων. 

Καθώς η συμφωνία έχει οριστικοποιηθεί εδώ και σημαντικό χρονικό διάστημα, το ΥΠΕΝ να έχει ήδη ξεκινήσει την εξειδίκευση των δράσεων που θα χρηματοδοτηθούν. Χρηματοδοτήσεις που θα προέλθουν από τη δημοπράτηση 25 εκατ. δικαιωμάτων εκπομπών, τα οποία θα περιέλθουν στο ταμείο και θα εκπλειστηριαστούν μέσα στη διετία 2024-2025. 

Αναφορά στο Ταμείο και σε «πράσινες» δράσεις που αυτό θα επιδοτήσει, έκανε ο πρωθυπουργός, Κυριάκος Μητσοτάκης, στο πλαίσιο της πρόσφατης διεθνούς διάσκεψης «Our Ocean Conference» που διεξήχθη στην Αθήνα. Όπως έχει γράψει το energypress, σύμφωνα με τις προβλέψεις του υπουργείου για την εξέλιξη των τιμών των δικαιωμάτων την εν λόγω περίοδο, τα έσοδα από τις δημοπρασίες αναμένεται να ανέλθουν σε 1,5-3 δισ. ευρώ. 

Δύο «ταχύτητες» χρηματοδοτήσεων 

Λαμβάνοντας υπόψη το παραπάνω εύρος κονδυλίων, το ΥΠΕΝ έχει καταρτίσει δύο Ομάδες προτεραιότητας για τις επιδοτούμενες δράσεις. Για τα πρότζεκτ της πρώτης Ομάδας προορίζονται χρηματοδοτήσεις ύψους 1,59 δισ. ευρώ, οι οποίες επομένως είναι διασφαλισμένο πως θα δοθούν, ακόμη κι αν επιβεβαιωθούν οι πιο συντηρητικές προβλέψεις για τις τιμές των δικαιωμάτων. 

Τα περισσότερα πρότζεκτ επαναλαμβάνονται και στη δεύτερη Ομάδα, η οποία έχει προϋπολογισμό επίσης 1,59 δισ. ευρώ. Η διαφορά ωστόσο είναι ότι σε αυτή την περίπτωση προϋπόθεση για την υλοποίηση των δράσεων είναι τα έσοδα του Ταμείου Απανθρακοποίησης να ξεπεράσουν το 1,5 δισ. ευρώ. 

Στην πράξη, η κατανομή των κονδυλίων για τη δεύτερη Ομάδα έγινε με βάση το αισιόδοξο σενάριο διαμόρφωσης των συνολικών εσόδων του Ταμείου στα επίπεδα των 3 δισ. ευρώ. Αυτό σημαίνει πως οι προϋπολογισμοί των δράσεων στη δεύτερη κατηγορία αφορούν τα μέγιστα ποσά που είναι πιθανόν να διατεθούν. Ο ακριβής προϋπολογισμός κάθε δράσης στη δεύτερη κατηγορία -αλλά και το αν αυτή θα υλοποιηθεί ή όχι- θα εξαρτηθεί από το πόσο κοντά στα 3 δισ. θα διαμορφωθεί η συνολική οικονομική «δύναμη πυρός» που θα αποκτήσει το Ταμείο.   

Οι δράσεις με εγγυημένη επιδότηση 

Στην πρώτη Ομάδα προτεραιότητας, το ΥΠΕΝ έχει συμπεριλάβει πρότζεκτ τα οποία θα επιτρέψουν την κατακόρυφη αύξηση της διείσδυσης των ΑΠΕ και τη μείωση του ενεργειακού κόστους των τοπικών κοινωνιών, ενώ και θα συμβάλουν στην αξιοποίηση του πλούσιου αιολικού δυναμικού των ελληνικών θαλασσών. Παράλληλα, κεφάλαια θα διατεθούν και για νησιωτικές διασυνδέσεις. 

Πιο συγκεκριμένα προβλέπονται:

- Δράση για την ενεργειακή αυτονομία στην τελική κατανάλωση, προϋπολογισμού 135 εκατ. ευρώ, για την επιδότηση κατά 50% της εγκατάστασης φωτοβολταϊκών συστημάτων με μπαταρία. Ενδεικτικό παράδειγμα ένα πρόγραμμα εγκατάστασης φωτοβολταϊκών με μονάδα αποθήκευσης, το οποίο θα υλοποιηθεί για τα ξενοδοχεία της Ρόδου, όπως είχε αναφέρει η Υφυπουργός Περιβάλλοντος και Ενέργειας, Αλεξάνδρα Σδούκου, σε εκδήλωση για τον μετασχηματισμό της Ρόδου σε βιώσιμο και ανθεκτικό τουριστικό προορισμό 

- Ανάπτυξη ΑΠΕ σε νησιά, που θα χρηματοδοτηθεί με 106 εκατ. (επιδότηση 40%).

- Για την εγκατάσταση υβριδικών ΑΠΕ (με αποθήκευση) σε νησιά, προορίζονται 210 εκατ. ευρώ (επιδότηση 42%).

- Στην ανάπτυξη υπεράκτιων αιολικών πάρκων και τη διασύνδεσή τους με νησιά, θα «οδεύσουν» 260 εκατ. ευρώ (επιδότηση 40%).

- Η εγκατάσταση standalone συστημάτων αποθήκευσης θα χρηματοδοτηθεί με 36 εκατ. (επιδότηση 40%)

- 100 εκατ. (επιδότηση 60%) προορίζονται για την κατασκευή φραγμάτων – ταμιευτήρων πολλαπλών χρήσεων.

- Για τη διασύνδεση των Δωδεκανήσων προβλέπονται 535 εκατ. (επιδότηση 39%). Επίσης, με 22 εκατ. (επιδότηση 40%) θα χρηματοδοτηθούν υποβρύχιες διασυνδέσεις μέσης τάσης μεταξύ νησιών στα Δωδεκάνησα.

- Για υποβρύχιες διασυνδέσεις νησιών στις Κυκλάδες, προορίζονται 74 εκατ. (επιδότηση 40%).

- Με 100 εκατ. ευρώ θα χρηματοδοτηθούν υποδομές για την ηλεκτροδότηση των πλοίων στα λιμάνια (cold ironing), με την επιδότηση να ανέρχεται σε 50%.

- Επίσης, για την ανάπτυξη σταθμών φόρτισης ηλεκτρικών οχημάτων θα διατεθούν 15 εκατ. ευρώ (επιδότηση 50%).

Τα πρότζεκτ Β΄ προτεραιότητας 

Στο σενάριο που τα κονδύλια του Ταμείου Απανθρακοποίησης διαμορφωθούν άνω των 1,59 δισ. ευρώ, το ΥΠΕΝ έχει κάνει την παρακάτω κατανομή για τους «έξτρα» πόρους: 

- Επιπλέον χρηματοδοτήσεις, έως 195 εκατ. ευρώ, για την εγκατάσταση φωτοβολταϊκών με μπαταρία. Στην περίπτωση που επιβεβαιωθεί το αισιόδοξο σενάριο, και οι πόροι του Ταμείου διαμορφωθούν στα 3 δισ., τότε τα προγράμματα επιδότησης φωτοβολταϊκών θα ανέλθουν έως και 135+195 εκατ., δηλαδή συνολικά μέχρι τα 330 εκατ.

- Πρόσθετη χρηματοδότηση έως 260 εκατ., για τη διασύνδεση των Δωδεκανήσων με το ηπειρωτικό σύστημα. Επίσης, επιπλέον χρηματοδότηση μέχρι 29 εκατ. και για τις υποβρύχιες διασυνδέσεις μέσης τάσης μεταξύ νησιών στα Δωδεκάνησα.

- Πόρους μέχρι 58 εκατ. για υποβρύχιες διασυνδέσεις στο σύμπλεγμα των νησιών Βορείου Αιγαίου.

- Επιπλέον κονδύλια, μέχρι 24 εκατ., για υποβρύχιες διασυνδέσεις νησιών στις Κυκλάδες.

- Δεύτερο κονδύλι, έως 200 εκατ. ευρώ, για την ανάπτυξη ΑΠΕ στα νησιά.

- Παραπάνω επιδοτήσεις, μέχρι 160 εκατ., για σταθμούς ΑΠΕ που θα συνδυάζονται με μπαταρία.

- Πρόσθετους πόρους, έως 200 εκατ., για υπεράκτια αιολικά και τη σύνδεσή τους σε νησιά.

- Επιπλέον κονδύλια μέχρι 116 εκατ. για τη χρηματοδότηση αυτόνομων συστημάτων αποθήκευσης.

- Δεύτερο «πακέτο» επιδότησης, μέχρι 225 εκατ., για φράγματα και ταμιευτήρες πολλαπλών χρήσεων.

- Πρόσθετους πόρους, μέχρι 100 εκατ., για την ηλεκτροδότηση των πλοίων στα λιμάνια (Cold ironing). 

- Επιπλέον χρηματοδότηση, έως 25 εκατ., για σταθμούς φόρτισης ηλεκτρικών οχημάτων.