Τι ξέρετε για τα «food miles» των τροφίμων ;

Όσο μεγαλύτερη είναι η απόσταση που διανύουν τα τρόφιμα από το χωράφι ως το πιάτο μας, τόσο μεγαλύτερες είναι και οι ποσότητες ενέργειας που έχουν δαπανηθεί γιʼ αυτά. Υπάρχει μάλιστα διεθνώς ένας όρος για το ενεργειακό και περιβαλλοντικό «κόστος» αυτής της απόστασης, που ακούει στο όνομα «food miles».

Με τον όρο αυτό εννοούμε την απόσταση που χρειάζεται να διανύσει ένα προϊόν για να φτάσει στο πιάτο μας από το χωράφι όπου παράγεται, από το εργοστάσιο όπου γίνεται η επεξεργασία και συσκευασία του, και τέλος από το σημείο όπου φορτώνεται για να έρθει σε εμάς, δηλαδή από ένα λιμάνι, αεροδρόμιο, κ.ο.κ. Δεδομένου ότι τα φορτηγά, τα πλοία και τα αεροπλάνα καταναλώνουν για να μετακινηθούν σε σημαντικόβαθμό ορυκτά καύσιμα (π.χ. πετρέλαιο, άνθρακα, λιγνίτη), τα τρόφιμα που φτάνουν στο τραπέζι μας «εκλύουν» σημαντική ποσότητα διοξειδίου του άνθρακα κατά τη διαδρομή τους.

Έρευνα που έγινε στις Ηνωμένες Πολιτείες, έδειξε ότι τα «food miles των προϊόντων αμερικανικής παραγωγής είναι 4 με 17 φορές λιγότερα από εκείνα των τροφίμων που προέρχονται από διάφορα άλλα μέρη του πλανήτη, ενώ παράλληλα εκλύουν 5 με 17 φορές λιγότερο διοξείδιο του άνθρακα. Οι εκπομπές διοξειδίου του άνθρακα που αντιστοιχούν στα τρόφιμα δεν προέρχονται μόνο από τη μεταφορά τους, αλλά και από τον τρόπο παραγωγής τους. Εδώ λαμβάνονται υπόψη παράγοντες όπως η παραγωγή λαχανικών σε ενεργοβόρα θερμοκήπια, η χρήση λιπασμάτων (και ο τρόπος που αυτά μεταφέρονται). Γιʼ αυτό, αν κανείς νοιάζεται οι αγορές οπωροκηπευτικών που κάνει να μην επιβαρύνουν το περιβάλλον, κι εμμέσως την τσέπη του, καλό είναι να επιλέγει φρούτα και λαχανικά ελληνικής παραγωγής και ακόμη καλύτερα, όσα έχουν παραχθεί κοντά στοντόπο κατοικίας του με βιολογικούς τρόπους καλλιέργειας.

Σημασία έχει και ο τρόπος με τον οποίο μεταφέρονται τα τρόφιμα, δεδομένου ότι η μεταφορά με τρένο για παράδειγμα συνεπάγεται λιγότερα αέρια του θερμοκηπίου σε σχέση με τη μεταφορά τους με αεροπλάνο. Οι βασικοί λοιπόν κανόνες για την επιλογή των τροφίμων, που αν τους τηρούμε, έχουν άμεσες επιπτώσεις στο περιβάλλον και έμμεσες για την τσέπη μας, είναι: να προέρχονται από περιοχές κοντά στον τόπο διαμονής μας, να είναι εποχής (για φρούτα και λαχανικά), και να είναι κατάπροτίμηση βιολογικής καλλιέργειας.