Πρόσληψη ειδικών συμβούλων στην Κύπρο για το φυσικό αέριο
Στην πρόσληψη ειδικών εμπειρογνωμόνων οι οποίοι θα συμβάλουν καθοριστικά στην προσπάθεια του Υπουργείου Ενέργειας για διαμόρφωση του πλαισίου στρατηγικής της Κυπριακής Δημοκρατίας για την εκμετάλλευση του φυσικού αερίου, θα προχωρήσει η κυβέρνηση. Αυτό αποκάλυψε στην «Κ» ο υπουργός Ενέργειας, Γιώργος Λακκοτρύπης, τονίζοντας πως τουλάχιστον το προσχέδιο της στρατηγικής αυτής θα πρέπει να είναι έτοιμο στις αρχές του φθινοπώρου, ούτως ώστε να τεθεί και ενώπιον της Τρόικας, όπως προνοείται από το Μνημόνιο. Ο ρόλος της Τρόικας θα είναι συμβουλευτικός, τα χρονοδιαγράμματα ωστόσο τα οποία θέτει είναι μια σοβαρή πίεση για να προχωρήσουν τα πράγματα προς την ορθή κατεύθυνση.
Η συγκρότηση αυτής της στρατηγικής θα συμβάλει στον ακριβή καθορισμό στόχων, διαδικασιών και χρονοδιαγραμμάτων, και μέσα από τη θεσμική κατοχύρωση αναμένεται ότι θα κρατήσει μακριά από τους κομματικούς διαξιφισμούς και τις αντιπαραθέσεις το μόνο πράγμα που αφήνει προοπτικές ανάπτυξης αυτή τη στιγμή για τον τόπο.
Θα ανέμενε κανείς, δεδομένων των ενεργειών που βρίσκονται εν εξελίξει –βρισκόμαστε δηλαδή δύο με τρεις μήνες πριν από τη διενέργεια της δεύτερης, επιβεβαιωτικής γεώτρησης στο τεμάχιο «12», ενώ θα αρχίσουν τις σεισμολογικές έρευνες και οι άλλες δύο εταιρείες τις οποίες αδειοδοτήσαμε σε άλλα πέντε τεμάχια–, ότι τα πράγματα μπήκαν σε μια ευθεία και κυλούν ομαλά. Δεν είναι όμως αυτή η πραγματικότητα. Ο κ. Λακκοτρύπης, αναλαμβάνοντας τα ηνία του Υπουργείου, βρέθηκε αντιμέτωπος με την αποσύνθεση της Υπηρεσίας Ενέργειας, ενώ η χαριστική βολή ήρθε με τον διορισμό της γενικής διευθύντριας στο πηδάλιο του Υπουργείου Εργασίας. Αυτή η αβάστακτη μοναξιά του υπουργού Ενέργειας θα διαρκέσει έως τις 22 Απριλίου, ημερομηνία κατά την οποία αναλαμβάνει καθήκοντα ο νέος γενικός διευθυντής, Στέλιος Χειμώνας. Ο κ. Χειμώνας παίρνει μετάθεση από το Υπουργείο Δικαιοσύνης και ήταν μία προσωπική επιλογή του υπουργού. Φαίνεται πως υπάρχει χημεία μεταξύ τους, αφού έχουν έναν κοινό κώδικα επικοινωνίας, και οι προοπτικές για άψογη μεταξύ τους συνεργασία είναι πολύ καλές. Ένα από τα πρώτα ζητήματα που θα πρέπει να διαχειριστεί ο κ. Χειμώνας θα είναι να βάλει την υπογραφή του για έγκριση του προγράμματος της ENI, ώστε να μπορέσουν να αρχίσουν σύντομα οι σεισμικές έρευνες στα τεμάχια 2, 3 και 9.
Παράλληλα με αυτόν τον διορισμό, θα γίνει προσπάθεια να ξεπαγώσει η θέση του διευθυντή Ενέργειας στο Υπουργείο, η οποία παραμένει κενή μετά τον διορισμό από την προηγούμενη κυβέρνηση του Σόλωνα Κασίνη στη θέση του δεύτερου αντιπροέδρου της Κρατικής Εταιρείας Υδρογονανθράκων (ΚΡ.ΕΤ.Υ.Κ).
Άλλο ένα βασικό ζήτημα που βαίνει προς ξεκαθάρισμα είναι ο διακριτός ρόλος των αρμόδιων αρχών για το φυσικό αέριο. Αυτό αξιώνει και το Μνημόνιο, ήταν όμως και καθολική απαίτηση της αντιπολίτευσης στους χειρισμούς του Νεοκλή Συλικιώτη, ο οποίος θέλησε να επιβάλει κατά τους τελευταίους μήνες της θητείας του την ΚΡ.ΕΤ.Υ.Κ. Όπως ο ίδιος ο υπουργός ανέφερε στην «Κ», ετοιμάζει πρόταση προς το Υπουργικό αναφορικά με τον ρόλο και τις εξουσίες που θα έχει ο κάθε θεσμός. Όπως μας εξήγησε, θα είναι διακριτές οι αρμοδιότητες του κάθε οργάνου, αλλά δεν θέλησε να αναφερθεί σε περαιτέρω λεπτομέρειες. Άλλωστε το έγγραφο αυτό είναι υπό διαμόρφωση.
Μνημόνιο με Noble Energy
Την εβδομάδα που πέρασε, τα ζητήματα ενέργειας απασχόλησαν και συνέδριο στη Λευκωσία, στο οποίο παρευρέθηκε και μίλησε ο πρόεδρος της Noble Energy, Τσαρλς Ντέιβιντσον, ο οποίος πραγματοποίησε και συνάντηση με τον Πρόεδρο της Δημοκρατίας. Μιλώντας σε δημοσιογράφους, ανέφερε πως ζήτησε από την κυπριακή κυβέρνηση δύο πράγματα: Πρώτον, την υπογραφή της εμπορικής συμφωνίας με την εταιρεία του για τη δημιουργία του τερματικού LNG, προϋπόθεση για να αρχίσει η εξόρυξη και εκμετάλλευση του φυσικού αερίου από το «Αφροδίτη». Δεύτερον, την έγκριση εκ μέρους της κυβέρνησης και επιπλέον συνεργατών για συνεκμετάλλευση του κοιτάσματος.
Όπως φαίνεται, τα θέματα που έθεσε η Noble Energy προωθούνται. Το μνημόνιο συναντίληψης, που ετοιμάστηκε από την εταιρεία και την ΚΡ.ΕΤ.Υ.Κ., βρίσκεται στη Νομική Υπηρεσία για νομοτεχνικό έλεγχο. Προνοεί μεταξύ άλλων ότι θα γίνει το τερματικό, ότι αυτό θα πρέπει να ικανοποιεί τις προδιαγραφές που θέτει η Ε.Ε. και ότι ώς το τέλος του χρόνου, εάν δεν υπάρξει μεταξύ των δύο μερών τελική συμφωνία, η συμφωνία ακυρώνεται.
Συμφωνία συνεκμετάλλευσης
Η εκμετάλλευση του φυσικού αερίου στο «Αφροδίτη» προϋποθέτει και κάτι άλλο βασικό: τη συμφωνία συνεκμετάλλευσης του κοιτάσματος μεταξύ των κυβερνήσεων Κύπρου και Ισραήλ. Το θέμα ήταν στο επίκεντρο των συναντήσεων που είχαν την περασμένη Τρίτη στο Τελ Αβίβ οι υπουργοί Εξωτερικών και Ενέργειας. Η προσπάθεια είναι να διαμορφωθούν οι συνθήκες ώστε, στις αρχές Μαΐου, όταν θα επισκεφθεί τη γείτονα ο Πρόεδρος Αναστασιάδης, να υπογραφεί η θεμελιώδης αυτή συμφωνία. Το θέμα του LNG και της συμμετοχής του Ισραήλ στην κυπριακή υποδομή δεν έχει ξεκαθαρίσει, καθώς εκκρεμεί η πολιτική απόφαση εκ μέρους του Τελ Αβίβ για εξαγωγές φυσικού αερίου. Πάντως, η Noble Energy θεωρεί, όπως είπε ο πρόεδρός της, πως ο πιο βιώσιμος τρόπος εκμετάλλευσης του φυσικού αερίου είναι η υγροποίησή του και ευνοεί συνέργειες Κύπρου-Ισραήλ στο θέμα του τερματικού LNG ώστε να διαμορφωθούν οικονομίες κλίμακας και να βρεθούν κοινές αγορές.
(Μιράντα Λυσάνδρου, Καθημερινή Κύπρου, 14/4/2013)