Συμφωνίες $110 δισ. του ιρακινού Κουρδιστάν με αμερικανικές εταιρείες για ανάπτυξη πεδίων φυσικού αερίου

Συμφωνίες, αξίας 110 δισεκατομμυρίων δολαρίων, με τις αμερικανικές εταιρείες HKN Energy και WesternZagros για την ανάπτυξη πεδίων φυσικού αερίου, ανακοίνωσε την Τρίτη το ιρακινό Κουρδιστάν, προκαλώντας άμεση αντίδραση από το Υπουργείο Πετρελαίου της Βαγδάτης, το οποίο τις χαρακτήρισε «άκυρες».

Ο Πρωθυπουργός, Μασρούρ Μπαρζανί, ανακοίνωσε τις συμφωνίες σε ομιλία του στην Ουάσιγκτον, μια ημέρα μετά αφότου οι συμφωνίες αναφέρθηκαν από ένα σύμβουλο στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης.

«Η περιφερειακή Κυβέρνηση είναι πλήρως αφοσιωμένη στην ανάπτυξη του ενεργειακού τομέα, ειδικά καθώς οι μεταρρυθμίσεις μας αντιπροσωπεύουν ένα σημαντικό βήμα προς την εξασφάλιση 24ωρης παροχής ηλεκτρικής ενέργειας για όλους τους κατοίκους... Ελπίζουμε επίσης να συμβάλουμε στην παροχή ηλεκτρικής ενέργειας σε άλλες περιοχές του Ιράκ», δήλωσε ο Μπαρζανί, σύμφωνα με ανακοίνωση που εξέδωσε η Κυβέρνηση του Κουρδιστάν.

Οι συμφωνίες αφορούν την ανάπτυξη των πεδίων φυσικού αερίου Μιράν και Τοπκάνα-Κουρνταμίρ στην πόλη Σουλεϊμανίγια του βόρειου Ιράκ.

«Αυτές οι συμβάσεις είναι άκυρες. Οι φυσικοί πόροι ανήκουν σε όλους τους Ιρακινούς και οποιαδήποτε συμφωνία για επένδυση σε αυτούς πρέπει να γίνει μέσω της ομοσπονδιακής Κυβέρνησης, όχι κατά παράβαση του νόμου και του συντάγματος», αναφέρει το Υπουργείο Πετρελαίου του Ιράκ.

Ο έλεγχος του πετρελαίου και του φυσικού αερίου αποτελεί εδώ και καιρό πηγή έντασης μεταξύ Βαγδάτης και Ερμπίλ.

Σε απόφαση που εκδόθηκε το 2022, το ομοσπονδιακό δικαστήριο του Ιράκ έκρινε αντισυνταγματικό έναν νόμο για το πετρέλαιο και το φυσικό αέριο που ρυθμίζει τη βιομηχανία πετρελαίου στο ιρακινό Κουρδιστάν και απαίτησε από τις κουρδικές αρχές να παραδώσουν τα αποθέματα αργού πετρελαίου τους.

Το Υπουργείο Φυσικών Πόρων της κουρδικής περιοχής εξέδωσε ανακοίνωση σε απάντηση στο ιρακινό Υπουργείο Πετρελαίου, επικαλούμενο το δικαίωμα και την εξουσία του να υπογράφει ενεργειακές συμφωνίες.

«Αυτές οι συμφωνίες βασίζονται σε συμβάσεις που υπογράφηκαν πριν από πολλά χρόνια, οι οποίες έχουν επίσης επικυρωθεί ως νόμιμες και έγκυρες από τα ιρακινά δικαστήρια... Η πρόσφατη αλλαγή αφορά τις εταιρείες λειτουργίας, σύμφωνα με το νομικό και συμβατικό πλαίσιο των υφιστάμενων συμφωνιών», αναφέρει.

Αξιωματούχος του Υπουργείου Πετρελαίου του Ιράκ δήλωσε ότι οι υπογραφές συμφωνιών στην Ουάσιγκτον πραγματοποιήθηκαν χωρίς προηγούμενη γνώση της Βαγδάτης.

«Η υπογραφή ενεργειακών συμφωνιών χωρίς διαβούλευση με την κεντρική κυβέρνηση θα περιπλέξει περαιτέρω τις σχέσεις μεταξύ Βαγδάτης και Ερμπίλ και θα επηρεάσει τις προσπάθειες για την επανέναρξη της εξαγωγής πετρελαίου της περιοχής του Κουρδιστάν», δήλωσε ανώτερος αξιωματούχος του Υπουργείου Πετρελαίου, μιλώντας υπό τον όρο της ανωνυμίας.

Κλειδί για αυτές τις εξαγωγές είναι ένας αγωγός που διέρχεται από την Τουρκία και ο οποίος έχει σταματήσει την λειτουργία του από τον Μάρτιο του 2023, αφότου το Διεθνές Εμπορικό Επιμελητήριο, με έδρα το Παρίσι, έκρινε ότι η Άγκυρα παραβίασε διατάξεις μιας συνθήκης του 1973 διευκολύνοντας τις κουρδικές εξαγωγές χωρίς τη συγκατάθεση της Βαγδάτης.

Οι διαπραγματεύσεις για την επανέναρξη των εξαγωγών κουρδικού πετρελαίου μέσω του αγωγού πετρελαίου Ιράκ - Τουρκίας, ο οποίος κάποτε διαχειριζόταν περίπου το 0,5% της παγκόσμιας προσφοράς πετρελαίου, έχουν κολλήσει στους όρους πληρωμής και στις λεπτομέρειες της σύμβασης.

Οι ξένες ενεργειακές εταιρείες έχουν ζητήσει διευκρινίσεις σχετικά με την αποπληρωμή των χρεών που συσσωρεύτηκαν μεταξύ 2022 και 2023 αλλά και εγγυήσεις συμβάσεων, σύμφωνα με Ιρακινούς και Ιρακινούς Κούρδους αξιωματούχους.