Η ώρα της αλήθειας για την υπόγεια αποθήκη Καβάλας: Ο φόβος για ναυάγιο στον διαγωνισμό και το σενάριο για 2η παράταση - Εκπνέει στις 31 Μαρτίου η προθεσμία υποβολής προσφορών
Αντιμέτωπος με τον κίνδυνο ναυαγίου βρίσκεται ο διαγωνισμός για την υπόγεια αποθήκη Καβάλας, καθώς τη Παρασκευή εκπνέει η 4μηνη παράταση για την υποβολή προσφορών και κανείς από τους μνηστήρες δεν δείχνει διατεθειμένος να κάνει το μεγάλο βήμα.
Απέναντι σε ένα τέτοιο άσκημο σενάριο και προκειμένου η κυβέρνηση να μην πορευτεί προς τις εκλογές με έναν άγονο διαγωνισμό για μια σημαντική ενεργειακή υποδομή, ουδείς μπορεί να αποκλείσει μια νέα ολιγόμηνη παράταση, ώστε να κληθεί να διαχειριστεί το ζήτημα ο επόμενος υπ. Ενέργειας.
Εφόσον πράγματι δοθεί παράταση, τότε οι επενδυτές (ΓΕΚ ΤΕΡΝΑ – ΔΕΣΦΑ και Energean) θα έχουν περισσότερο χρόνο να αξιολογήσουν τα δεδομένα για την παραχώρηση και λειτουργία της ΥΑΦΑ, χωρίς ωστόσο και σε αυτή τη περίπτωση να διαβεβαιώνει κανείς, ότι εφόσον δεν αλλάξουν τα δεδομένα, θα δεχτούν και να υποβάλουν προσφορές.
Το μείζον πρόβλημα αφορά στο ποσοστό κοινωνικοποίησης 50% που όρισε η ΡΑΕ στον Κανονισμό Τιμολόγησης, επίπεδα που οι μνηστήρες έχουν ξεκαθαρίσει πως δεν είναι ικανοποιητικά. Την ίδια θέση έχουν και για το πλαφόν ως προς το απαιτούμενο εγγυημένο έσοδο, για όλα τα έτη λειτουργίας της αποθήκης. Σύμφωνα με τη ΡΑΕ, το πλαφόν έχει οριστείστα 160 εκατ. ευρώ. Αλλά το πλαφόν αυτό είχε υπολογιστεί από τη ΡΑΕ με στοιχεία του 2020, ενώ σε αυτό έχουν συνυπολογιστεί 47-60 εκατ. ευρώ για το μη αντλήσιμο αέριο (cushion gas). Σημειωτέον ότι τον Νοέμβριο, πριν δοθεί η πρώτη παράταση, το φυσικό αέριο κινούνταν μεταξύ 130-140 ευρώ/ MWh, ωστόσο σήμερα η τιμή του βρίσκεται στα επίπεδα των 40 ευρώ.
Ένα ακόμη σημαντικό αντικίνητρο είναι ότι η ΡΑΕ έχει θέσει πλαφόν στο …ύψος της επένδυσης που μπορεί να ανακτήσει ο επενδυτής! Πρόκειται για καινοφανή όρο, αφού δεν υπάρχει επενδυτής στον κόσμο που δεν θέλει να αποσβέσει την επένδυσή του… Μάλιστα, το πλαφόν αυτό έχει τεθεί στα 350 εκατ., την ώρα που το κόστος της επένδυσης μπορεί να είναι διπλάσιο…
Η ώρα της αλήθειας
Η ώρα της αλήθειας, προκειμένου να μάθουμε αν έχει χαθεί το τρένο για την ΥΑΦΑ Καβάλας και θα αποκτήσει ή όχι η Ελλάδα αποθήκη φυσικού αερίου, πλησιάζει. Αρκετοί θεωρούν ότι το τάιμιγκ ήταν στην καρδιά της ενεργειακής κρίσης όταν οι υψηλές του φυσικού αερίου λειτουργούσαν ως μοχλός πίεσης για να πάρει σάρκα και οστά το ταλαιπωρημένο έργο. Σήμερα, οι χαμηλότερες τιμές αερίου, η σταθερά μειούμενη πορεία της κατανάλωσης και το γεγονός της επέκτασης έως το 2024 του εθελοντικού περιορισμού της κατά 15%, έχουν αλλάξει τα δεδομένα ως προς τη συγκεκριμένη υποδομή.
Στο μεταξύ το κόστος της επένδυσης εκτιμάται από τις εταιρείες ότι έχει εκτοξευθεί στο 1 δισ. ευρώ, καθώς ένα μεγάλο μέρος αυτής αναλογεί στο κόστος για τον μόνιμο όγκο αερίου (cushion gas) που απαιτείται ώστε να υπάρχει αποθηκευμένο αέριο ανά πάσα στιγμή.
Δεδομένου ότι η ΡΑΕ προτάσσει το κοινωνικό συμφέρον με στόχο να αποφευχθεί μία υπέρμετρη χρέωση στους καταναλωτές, η μόνη λύση που απομένει είναι μια κυβερνητική παρέμβαση για την εξασφάλιση ευρωπαϊκών κονδυλίων ώστε ένα μέρος της επένδυσης (της τάξης των 300 - 400 εκατ.ευρώ) να καλυφθεί από κρατική επιδότηση. Πράγμα απαραίτητο αφού στην ουσία αφορά μια βασική ενεργειακή υποδομή εθνικής και ευρωπαϊκής σημασίας.
Το έργο πάντως παραμένει εξαιρετικά επίκαιρο. Αργά ή γρήγορα η Ελλάδα θα βρεθεί αντιμέτωπη με την επόμενη ενεργειακή κρίση, γι' αυτό και καιρό τώρα, η ΕΕ έχει ανοίξει την κάνουλα χρηματοδοτήσεων και επιδοτήσεων προς κάθε κατεύθυνση με στόχο την ενίσχυση των ενεργειακών υποδομών σε όλες τις χώρες. Η Ελλάδα μέχρι σήμερα δεν έχει εκμεταλλευθεί τη σημερινή θετική συγκυρία, παρά χρονοτριβεί, στέλνοντας τα λάθος μηνύματα στην ενεργειακή αγορά.