Θ. Σκυλακάκης: Προχωρά η προσπάθεια να γίνει η Ελλάδα εξαγωγέας πράσινης ενέργειας - Κρίσιμος ο ρόλος του δικτύου μας στο φυσικό αέριο

Σε τέσσερις, σημαντικές, περιφερειακές συνεργασίες στον τομέα της ενέργειας επικεντρώθηκε η Υπουργική Συνδιάσκεψη του CESEC, του φόρουμ δηλαδή για την ενεργειακή συνδεσιμότητα στις χώρες της Κεντρικής και Ανατολικής Ευρώπης, που πραγματοποιήθηκε το διήμερο 18-19 Ιανουαρίου 2024, στην Αθήνα.

Εν μέσω γεωπολιτικών αναταράξεων, που δημιουργούν αβεβαιότητα, μία εκ των βασικότερων αρχών για τη λήψη αποφάσεων στον τομέα της ενέργειας, αφορά στο γεγονός ότι «οι συνεργασίες φέρνουν πλούτο, ενώ η απομόνωση καταστρέφει τον πλούτο», επισήμανε ο Υπουργός Περιβάλλοντος και Ενέργειας, κ. Θόδωρος Σκυλακάκης, στην Υπουργική Συνδιάσκεψη του CESEC.

Ειδικότερα για τις τέσσερις συνεργασίες, καταρχάς, ο Έλληνας Υπουργός Περιβάλλοντος και Ενέργειας υπέγραψε (18/1) νέο Μνημόνιο Συνεργασίας με τον Βούλγαρο ομόλογό του, που αντικατοπτρίζει τους κοινούς στόχους και τις προτεραιότητες του CESEC, με έμφαση την προώθηση νέων υποδομών διασύνδεσης.

Με τους Βούλγαρους και Ρουμάνους ομόλογούς του υπέγραψε (19/1) Δήλωση Πρόθεσης Συνεργασίας για μελλοντικά Διασυνοριακά έργα ΑΠΕ, που θα καλύπτουν τους τομείς της υπεράκτιας παραγωγής αιολικής ενέργειας, την ηλεκτρική διασύνδεση και το πράσινο υδρογόνο.

Επιπρόσθετα, πραγματοποιήθηκαν (19/1) τα εγκαίνια της νέας διασύνδεση ισχύος 1,7GW (Γραμμή Ν. Σάντα - Maritsa) μεταξύ Ελλάδας και Βουλγαρίας, μία πρωτοβουλία που θα έχει ουσιαστική συμβολή στην αξιοπιστία του δικτύου σε ολόκληρη την περιοχή.

Χώρες του CESEC, από την πλευρά τους, υπέγραψαν (19/1) διευρυμένο Μνημόνιο Συνεργασίας για την περαιτέρω ανάπτυξη της υποδομής του Κάθετου Διαδρόμου, που συνδέει την Ελλάδα μέσω Βουλγαρίας με τις Κεντρικές Ευρωπαϊκές αγορές, συμπεριλαμβανομένων των Μολδαβία, Ουκρανία και Σλοβακία.

«Ήταν, δύο πολύ εποικοδομητικές ημέρες» δήλωσε μετά το πέρας του CESEC ο κ. Σκυλακάκης. Αναφέροντας πως οι περιφερειακές συνεργασίες είναι εξαιρετικά σημαντικές για την ανταγωνιστικότητα της ευρύτερης περιοχής, τόνισε τη σημασία που έχουν για τις οικονομίες των χωρών του CESEC (Αυστρία, Βουλγαρία, Κροατία, Ελλάδα, Ουγγαρία, Ιταλία, Ρουμανία, Σλοβακία και Σλοβενία). «Η Ελλάδα, όντας στο νοτιότερο άκρο της περιοχής, βλέπει το ζήτημα αυτό όχι ως μία πρόκληση, αλλά και ως μία σπουδαία ευκαιρία» πρόσθεσε.

Κατά την εναρκτήρια ομιλία του, ο Υπουργός Περιβάλλοντος και Ενέργειας σημείωσε: «Στόχος μας είναι να μετατρέψουμε την Ελλάδα σε ένα μεγάλο, εξαγωγέα πράσινης ενέργειας στην Ευρώπη, επεκτείνοντας τις διασυνδέσεις με τους γείτονές μας», για να προσθέσει: «Είμαστε απόλυτα ανοιχτοί σε συνεργασίες. Αναμένουμε δράσεις και επενδύσεις».

Επιπρόσθετα, επισήμανε πως το Εθνικό Σύστημα Μεταφοράς Φυσικού Αερίου, με τον ΔΕΣΦΑ να παρέχει υπηρεσίες μεταφοράς φυσικού αερίου, ο Διασυνδετήριος Αγωγός Φυσικού Αερίου Ελλάδας-Βουλγαρίας (IGB), ο Διασυνδετήριος Αγωγός Ελλάδας - Βόρειας Μακεδονίας (IGNM), το FSRU Αλεξανδρούπολης, κ.λπ. μπορούν να παίξουν καθοριστικό ρόλο στη διευκόλυνση του γεωπολιτικού στόχου: μη ρωσικό φυσικό αέριο να φτάσει στην Ουκρανία μέσω της Ελλάδας και της Βουλγαρίας. Αναφέρθηκε, επίσης, στη μεγάλη αξία που έχει η παραγωγή πράσινης ενέργειας σε όλες τις μορφές της, για την ενεργειακή ασφάλεια και την ενεργειακή μετάβαση. 

Στο πλαίσιο του CESEC, o κ. Σκυλακάκης απηύθυνε χαιρετισμό σε εκδήλωση του Ανεξάρτητου Διαχειριστή Μεταφοράς Ηλεκτρικής Ενέργειας (ΑΔΜΗΕ), αναφορικά με τη δεύτερη γραμμή ηλεκτρικής διασύνδεσης 400 kV Ελλάδας - Βουλγαρίας, που τέθηκε σε λειτουργία το περασμένο καλοκαίρι και αποτελεί έργο νευραλγικής σημασίας για την περιοχή των Βαλκανίων.

Τέλος, συμμετείχε στην εκδήλωση του Διαχειριστή Εθνικού Συστήματος Φυσικού Αερίου (ΔΕΣΦΑ), με θέμα το Μνημόνιο Συνεργασίας, που θεμελιώνει την αμφίδρομη ροή φυσικού αερίου από την Ελλάδα μέχρι και την Ουκρανία και αντιστρόφως. Μία εξέλιξη, που αυξάνει τις εναλλακτικές της χώρας μας σε σχέση με τις πηγές προμήθειας ενέργειας. Σημειώνεται πως αυτό το MoU υπεγράφη από τους διαχειριστές υποδομών φυσικού αερίου της Σλοβακίας, της Μολδαβίας και της Ουκρανίας, που συμμετέχουν, πλέον, στην πρωτοβουλία του Κάθετου Διαδρόμου.

Η Επίτροπος Ενέργειας Κάντρι Σίμσον αναφέρθηκε στις σημαντικές ενεργειακές υποδομές που ολοκληρώθηκαν τα τελευταία χρόνια σημειώνοντας μεταξύ άλλων τον πλωτό σταθμό υγροποιημένου φυσικού αερίου στην Αλεξανδρούπολη που θα ενισχύσει όπως είπε περαιτέρω την πρόσβαση των χωρών της περιοχής στις διεθνείς αγορές.

Οι βασικές προτεραιότητες που παρουσίασε η Επίτροπος είναι η επιτάχυνση της ανάπτυξης ανανεώσιμων πηγών ενέργειας, της κατασκευής νέων δικτύων και της ενοποίησης των αγορών με στόχο τη διαφοροποίηση των πηγών και την αύξηση της ασφάλειας εφοδιασμού.

Η υφυπουργός Περιβάλλοντος και Ενέργειας, Αλεξάνδρα Σδούκου, υπογράμμισε τη σημασία της περιφερειακής συνεργασίας καθώς όπως είπε είναι δύσκολο για οποιαδήποτε χώρα να προχωρήσει μόνη της προς την απανθρακοποίηση και την αύξηση της ενεργειακής ασφάλειας. "Είναι εφικτό να θέσουμε φιλόδοξους στόχους για τις ανανεώσιμες πηγές ενέργειας και σε συνδυασμό με τη σύζευξη των αγορών και την ανάπτυξη διασυνοριακών διασυνδέσεων να προχωρήσουμε ταχύτερα την ενεργειακή μετάβαση", πρόσθεσε.

Ο πρόεδρος και διευθύνων σύμβουλος του ΑΔΜΗΕ, Μάνος Μανουσάκης, παρουσίασε τις επενδύσεις του Διαχειριστή οι οποίες όπως σημείωσε συμβάλουν στην ενεργειακή μετάβαση όχι μόνο της Ελλάδας αλλά και ολόκληρης της ΕΕ".

Όπως ανέφερε οι διασυνδέσεις των νησιών που ολοκληρώθηκαν και εκείνες που ακολουθούν (Δωδεκάνησα, ΒΑ Αιγαίο) θα οδηγήσουν σε μείωση των εκπομπών διοξειδίου του άνθρακα κατά 1,8 εκατ. τόνους ετησίως ως το τέλος της δεκαετίας. Παράλληλα αναπτύσσονται νέες διασυνοριακές διασυνδέσεις με Βουλγαρία (η δεύτερη διασύνδεση τέθηκε σε εμπορική λειτουργία πριν λίγες ημέρες), Β.Μακεδονία, Αλβανία και Ιταλία. Η διασύνδεση με Κύπρο - Ισραήλ πέρασε στο στάδιο της κατασκευής και παράλληλα ωριμάζουν οι διασυνδέσεις με Αίγυπτο και Σαουδική Αραβία ενώ προχωρούν οι διαδικασίες για την απευθείας διασύνδεση με την Κεντρική Ευρώπη (Great Aegean interconnection) με στόχο το έργο να περιληφθεί στην επόμενη λίστα των έργων ευρωπαϊκού ενδιαφέροντος. "Χρειαζόμαστε, κατέληξε ο κ. Μανουσάκης, περισσότερες διασυνδέσεις όχι μόνο διασυνοριακές αλλά και διηπειρωτικές προκειμένου να "πρασινίσει" περαιτέρω το ενεργειακό μείγμα και να αυξηθεί η ασφάλεια εφοδιασμού".