Στην τελική ευθεία για να αναλάβουν το ΔΕΣΦΑ οι Αζέροι της Socar

Πιστοποίηση, έγκριση από την Κομισιόν και ολοκλήρωση της μεταβίβασης με ανάληψη της διοίκησης του ΔΕΣΦΑ από τους Αζέρους. Αυτά είναι τα τρία βήματα που απομένουν για να γίνει πραγματικότητα η πρώτη μεγάλη αποκρατικοποίηση του τομέα της ενέργειας. Τα τρία αυτά βήματα έρχονται όλο και πιο κοντά, μετά τη νομοθετική ρύθμιση που προωθήθηκε από το ΥΠΕΚΑ και αναμένεται να ψηφιστεί εντός των ημερών.

Ο λόγος για την τροπολογία του υπουργείου ενέργειας που προστέθηκε σε νομοθέτημα του υπουργείου υγείας, με την οποία ρυθμίζονται οι τελευταίες λεπτομέρειες για την πιστοποίηση της συμμόρφωσης του ΔΕΣΦΑ με το τρίτο ενεργειακό πακέτο, από τη ΡΑΕ.

Επί της ουσίας η τροπολογία έρχεται προκειμένου να προστεθεί στην ελληνική νομοθεσία μια νέα ρύθμιση -μετά από σχετική γνωμοδότηση της Κομισιόν- σύμφωνα με την οποία: η ΡΑΕ θα έχει τη δυνατότητα να αναστείλει την άσκηση δικαιωμάτων ψήφου κάθετα ολοκληρωμένης επιχείρησης φυσικού αερίου που μετέχει στο μετοχικό κεφάλαιο του ΔΕΣΦΑ σε τρεις περιπτώσεις

1)      Εφόσον η επιχείρηση θέτει σε κίνδυνο με κάποια ενέργειά της ή απόφασή της την ασφάλεια εφοδιασμού της χώρας ή άλλων κρατών μελών της ΕΕ. Ως τέτοια απόφαση ή ενέργεια μπορεί να θεωρηθεί η μη χορήγηση οικονομικών πόρων που απαιτούνται για την εύρυθμη λειτουργία της εταιρείας ή για την υλοποίηση στρατηγικών επενδύσεων για την ασφάλεια εφοδιασμού του εθνικού συστήματος ή των έργων που αποσκοπούν στην τροφοδοσία της ΕΕ

2)      Δεν υπάρχει συμμόρφωση με το εθνικό δίκαιο ή το δίκαιο της ΕΕ ιδιαίτερα σε σχέση με τις αρμοδιότητες ελέγχου, παροχής στοιχείων και επιβολής κυρώσεων εκ μέρους της ΡΑΕ ή δεν συμμορφώνεται με τυχόν διακρατικές συμφωνίες ή διεθνείς υποχρεώσεις της Ελλάδας ή της ΕΕ

3)      Εάν διαπιστωθεί ότι οι αποφάσεις για το ΔΕΣΦΑ συνδέονται με κάποιο τρόπο με την προμήθεια φυσικού αερίου από την Ελλάδα ή την ΕΕ

Στην ίδια ρύθμιση προβλέπεται ότι η αναστολή των δικαιωμάτων ψήφου επιβάλλεται μετά από ακρόαση της καθετοποιημένης επιχείρησης.

Κομισιόν

Πριν την ρύθμιση, η οποία αναμένεται να ψηφιστεί τις επόμενες ημέρες, είχε προηγηθεί στις 28 Ιουλίου η αποστολή της γνώμης από την Ευρωπαϊκή Επιτροπή σε σχέση με την πιστοποίηση του διαχειριστή του συστήματος αερίου ΔΕΣΦΑ.

Σε εκείνη τη γνώμη – η οποία δεν είναι δεσμευτική – η Κομισιόν είχε προτείνει για την πιστοποίηση του ΔΕΣΦΑ, να επιτρέπεται στην ελληνική ρυθμιστική αρχή, σε περιπτώσεις που κρίνει ότι υπάρχει θέμα ασφάλειας ενεργειακού σχεδιασμού ή που δεν τηρούνται τα όσα προβλέπει το 3ο ενεργειακό πακέτο, να αναστέλλονται το δικαίωμα ψήφου (voting rights) του μετόχου (Socar) να παίρνει αποφάσεις για το ΔΕΣΦΑ.

Συγκεκριμένα, στην τότε επιστολή η Κομισιόν είχε τονίσει ότι θα πρέπει η πιστοποίηση να εγκριθεί όταν θα έχει θεσμοθετηθεί ότι η ΡΑΕ έχει την ισχύ να αναστείλει, με δική της πρωτοβουλία ή μετά από αίτημα της Κομισιόν, όλα τα δικαιώματα ψήφου που συνδέονται με τις μετοχές της Socar στο ΔΕΣΦΑ, εφόσον η Socar ή η δημοκρατία του Αζερμπαϊτζάν λάβουν απόφαση ή δράσουν αρνητικά επηρεάζοντας την ασφάλεια προμήθειας της Ελλάδας ή της Ε.Ε.

Ρύθμιση

Δηλαδή η ρύθμιση έρχεται να κάνει πράξη την γνωμοδότηση της ΕΕ ούτως ώστε να μην υπάρχει καμία σκιά γύρω από το θέμα της πιστοποίησης. Μάλιστα η ψήφιση της τροπολογίας θα γίνει πριν τις 28 Σεπτεμβρίου οπόταν και κλείνουν δύο μήνες από την αποστολή της γνώμης της ΕΕ που σημαίνει ότι θα μπορεί η ΡΑΕ να ολοκληρώσει την πιστοποίηση και να την αποστείλει εκ νέου στις Βρυξέλλες για το τελικό οκ. Θα έχει βεβαίως στη φαρέτρα της την πλήρη συμμόρφωση με την γνώμη των ευρωπαϊκών αρχών

Αζέροι

Από την πλευρά τους και οι Αζέροι σύμφωνα με πληροφορίες εμφανίζονται ικανοποιημένοι αφού με την εξέλιξη αυτή αίρονται και τα τελευταία εμπόδια γύρω από το βασικό τους ζητούμενο που δεν είναι άλλο από το να μην εμποδίσει η ανάμειξή τους στο ΔΕΣΦΑ τη δυνατότητά τους να δραστηριοποιηθούν στην προμήθεια φυσικού αερίου. Έτσι με τις προωθούμενες ρυθμίσεις, οι οποίες είναι πολύ πιο ήπιες από κάποιες προτάσεις που είχαν διαρρεύσει και είχαν ανεπίσημο χαρακτήρα, οι Αζέροι θα μπορούν να κινηθούν παράλληλα τόσο στη δραστηριότητα της προμήθειας αερίου που είναι και το βασικό τους ζητούμενο αλλά και στις δραστηριότητες του ΔΕΣΦΑ, με την Ελλάδα να μετατρέπεται σε ένα είδος βάσης για τις ευρύτερες δραστηριότητες της Socar στην περιοχή της νοτιοανατολικής Ευρώπης.