Νέο «πακέτο» για την λιανική ρεύματος παρουσιάζει οσονούπω η Κομισιόν – Κατευθύνσεις για διαφάνεια, switching και περιορισμούς στα call centers

Να διορθώσει τα «κακώς κείμενα» στην αγορά προμήθειας ηλεκτρικής ενέργειας στρέφοντας περαιτέρω την προσοχή στην προστασία και τον ρόλο του καταναλωτή φιλοδοξεί η Κομισιόν μέσα από το νέο «πακέτο» κατευθύνσεων που ετοιμάζει και αναμένεται να παρουσιάσει στις 15 Ιουλίου.

Ειδικότερα, όπως αναφέρουν αρμόδιες πηγές με γνώση του θέματος που συνομίλησαν με το energypress, το νέο πακέτο ακολουθεί την γραμμή του «Citizens Energy Package» που παρουσιάστηκε τον Μάρτιο του 2026 και στόχο έχει να εξειδικεύσει στο κομμάτι της λιανικής ρεύματος, όπου τα πράγματα φαίνονται «στάσιμα» στα βασικά σημεία, με επιμέρους διαφορές, σε τελευταία ανάλυση, από χώρα σε χώρα.

Ο βασικός προσανατολισμός των κατευθύνσεων, όπως διευκρινίζουν οι ίδιες πηγές, θα έχει λειτουργικό χαρακτήρα και θα «πιάνει το νήμα» από το πλήθος των νομοθετικών παρεμβάσεων που έχουν προηγηθεί το προηγούμενο διάστημα, κάνοντας μια προσπάθεια να χαράξει έναν «οδικό χάρτη» προς τα κράτη μέλη πως θα εφαρμοστούν όλα αυτά.

Το βασικό μήνυμα, όπως προσθέτουν, αφορά στην ενίσχυση της εμπιστοσύνης των καταναλωτών προς το «οικοσύστημα» της αγοράς προμήθειας ρεύματος, καθιστώντας τους καταναλωτές προοδευτικά πιο ενημερωμένους και κατά συνέπεια πιο ικανούς να «συνδράμουν» ενεργότερα στην λειτουργία της αγοράς, λαμβάνοντας σχετικές αποφάσεις.

Υπάρχει πρόβλημα ανταγωνισμού

Αξίζει να σημειωθεί ότι η εν λόγω προσέγγιση και κατ’ επέκταση επεξεργασία κατευθύνσεων και συστάσεων προς τα κράτη μέλη και τις αρμόδιες εθνικές αρχές εδράζεται σε μια διαπίστωση και μια πραγματικότητα που λέει ότι το switching δεν λειτουργεί αποτελεσματικά, γεγονός που με την σειρά του παραπέμπει σε «κενά» στην λειτουργία του ανταγωνισμού.

Αν και, όπως προαναφέρθηκε, η εικόνα της αγοράς δεν είναι πανομοιότυπη από χώρα σε χώρα, ωστόσο το «legacy» κυριαρχεί με όλες τις αγορές να χαρακτηρίζονται από «incumbent companies» δηλαδή «δεσπόζοντες παίκτες» που καθορίζουν λίγο έως πολύ το «τέμπο» της αγοράς προμήθειας ηλεκτρικής ενέργειας, αφήνοντας μικρά περιθώρια κινήσεων σε άλλους παίκτες, πράγμα που «μεταφράζεται», κατά την Κομισιόν, σε βάρος τελικά του τελικού καταναλωτή.

Υπό αυτό το πρίσμα, το νέο πακέτο της Κομισιόν επιδιώκει καταρχήν να δώσει έμφαση στον καταναλωτή, φιλοδοξώντας μέσα από την δημόσια διαβούλευση που θα ακολουθήσει και τις παρατηρήσεις των ενδιαφερόμενων να προκύψουν πιο συγκεκριμένα μέτρα πολιτικής που με την σειρά τους θα καταδείξουν ευκρινέστερα τον τρόπο και τι ακριβώς πρέπει να γίνει. Αυτή την στιγμή, οι συστάσεις των Κομισιόν, όπως αναφέρουν αρμόδιες πηγές, θα κινηθούν σε «γενικές γραμμές», βάζοντας στο τραπέζι σειρά μέτρων που λίγο έως πολύ είναι ήδη γνωστά με κάποιες μάλιστα χώρες να έχουν ήδη προχωρήσει στην εφαρμογή τους.

Template και καλύτερη ενημέρωση του καταναλωτή

Ενδεικτικά, οι κατευθύνσεις της Ευρωπαϊκής Επιτροπής θα περιλαμβάνουν την δημιουργία ενός template ως προσυμβατική υποχρέωση βάσει και των κατευθυντήριων οδηγιών για την δομή των τιμολογίων ρεύματος, καθώς και επισημάνσεις σχετικά με την σιωπηλή ανανέωση μιας σύμβασης μετά την λήξη της και την λειτουργία των call center.

Ως προς το κομμάτι της ανανέωσης, η Κομισιόν δίνει έμφαση στην αρχή «best available offer», όπως λέγεται βάσει της οποίας η διάδοχη κατάσταση της σύμβασης που έληξε, θα πρέπει να είναι η καλύτερη διαθέσιμη τιμή και όχι μια μετάβαση σε ένα άλλο πιο ακριβό τιμολόγιο.

Με άλλα λόγια, η Κομισιόν επιδιώκει να υπαγορεύσει μια «φόρμουλα» για τις περιπτώσεις που η σύμβαση ενός καταναλωτή λήγει και ανανεώνεται σιωπηλά, ώστε αυτό να γίνεται κατά τον καλύτερο τρόπο για το συμφέρον του καταναλωτή. Βέβαια, όπως επισημαίνουν πηγές της αγοράς, η θεωρητική σύλληψη και προσέγγιση του πράγματος απέχει από την πραγματικότητα, καθώς μένει να διευκρινιστεί πως θα εφαρμοστεί κάτι τέτοιο, μιας και δεν είναι τόσο προφανώς όσο φαίνεται.

Best practices και call centers

Σε κάθε περίπτωση, η Κομισιόν «σκανάρει» τις ευρωπαϊκές αγορές αναζητώντας best practices που ενδεχομένως θα μπορούσε να «συστήσει» προς τα υπόλοιπα κράτη μέλη αναλόγως του προβλήματος που εντοπίζεται σε κάθε περίπτωση.

Ένα τέτοιο παράδειγμα ως προς την ενημέρωση των καταναλωτών για τα διαθέσιμα προϊόντα αποτελεί ο χρωματικός κώδικας που εφαρμόζεται στην Ελλάδα με το κείμενο της Κομισιόν να κάνει σαφή αναφορά σε αυτό.

Άλλο παράδειγμα ως προς το κομμάτι του «best available offer» στη λήξη της σύμβασης είναι ενδεχομένως η Ισπανία όπου υποχρεωτικά γίνονται προσομοιώσεις με βάση τα χαρακτηριστικά του προηγούμενου έτους προκειμένου ο καταναλωτής να μεταβεί σε άλλο προϊόν μετά την λήξη του προηγούμενου.

Έτερο ζήτημα που θα γίνεται αναφορά στο «πακέτο» της Κομισιόν αφορά τα call centers με το όλο «σκεπτικό» να προσανατολίζεται σε πρόσθετα μέτρα διαφάνειας και «code of contact». Επί παραδείγματι, η Ισπανία και η Ιταλία έχουν πάρει πιο αυστηρά μέτρα ως προς την λειτουργία των call center με τα τελευταία να απαγορεύεται να «ψαρεύουν» στο σωρό πελάτες αν προηγουμένως δεν υπάρχει πρόσκληση ή συναίνεση του καταναλωτή να επικοινωνήσουν μαζί του.