Ηλίας Μπέλλος: Ελληνική υπόθεση η μεταφορά LNG στην Αρκτική
Όταν πριν από λίγα χρόνια άνοιξε για πρώτη φορά στην ιστορία το Βόρειο Πέρασμα, η παγωμένη συνήθως θαλάσσια δίοδος στην Αρκτική που ενώνει τον Ατλαντικό με τον Ειρηνικό Ωκεανό, λίγοι κατάλαβαν τη σημασία που αυτό το γεγονός είχε για την παγκόσμια αγορά ενέργειας και ναυτιλίας. Η θέρμανση του πλανήτη «ξεκλείδωσε» ένα από τα τελευταία γνωστά τεράστια υποθαλάσσια κοιτάσματα υδρογονανθράκων και, ειδικότερα, φυσικού αερίου.
Η εκμετάλλευση και η διοχέτευσή τους στις αγορές προσελκύουν μερικά από τα μεγαλύτερα επιχειρηματικά ονόματα του πλανήτη και αλλάζουν δραστικά το χάρτη και για εκείνους τους Έλληνες εφοπλιστές που είναι χρόνια στο χώρο και διαβάζουν στις εξελίξεις μεγάλες ευκαιρίες στα ποντοπόρα δεξαμενόπλοια μεταφοράς υγροποιημένου φυσικού αερίου.
Ο Γιάννης Αγγελικούσης και ο Χάρης Βαφειάς είναι δύο από εκείνους τους Έλληνες πλοιοκτήτες που παίρνουν θέσεις στο νέο μεγάλο στοίχημα, διαθέτοντας ισχυρούς στόλους τέτοιων πλοίων. Και αυτό, διότι οι προοπτικές της εν λόγω αγοράς ισχυροποιούνται διαρκώς, κάτι που ήδη απεικονίζεται στους ναύλους των ειδικού τύπου αυτών πλοίων.
Σύμφωνα με τον οίκο Clarkson, οι ναύλοι συνέχισαν τις τελευταίες εβδομάδες να κινούνται ανοδικά, ενώ δεν έχουν πιεστεί καθ’ όλη τη διάρκεια των προηγούμενων δύο ετών, σε αντίθεση με τα απλά δεξαμενόπλοια και τα φορτηγά. Κατά μέσο όρο, στις αρχές Μαρτίου τα μηνιαία έσοδα για νέο, μεσαίου μεγέθους και ηλικίας πλοίο μεταφοράς υγροποιημένου αερίου ανέρχονταν σε 600.000 δολάρια.
Ναυπηγούν νέα πλοία Σε αυτό το περιβάλλον οι επιχειρηματίες της ναυτιλίας σπεύδουν να αγοράσουν ή να ναυπηγήσουν νέα πλοία LNG (Liquefied Natural Gas) ή LPG (Liquefied Petroleum Gas). Οι θέσεις, όμως, στα λιγοστά ναυπηγεία που έχουν τη σχετική εμπειρία είναι περιορισμένες και έτσι οι τιμές τους ενδέχεται να εκτοξευτούν υψηλοτέρα. Έτσι, ο Έλληνας εφοπλιστής Γιάννης Αγγελικούσης, που ελέγχει και την Maran Gas Maritime, φέρεται, σύμφωνα με ναυτιλιακές πηγές, να επιχειρεί να αλλάξει απλά τάνκερ σε LNG.
Συγκεκριμένα, αυτή την περίοδο ο όμιλος Αγγελικούση έχει υπό ναυπήγηση επτά υπερ-δεξαμενόπλοια (Very Large Crude Carriers) και, σύμφωνα με πληροφορίες της νορβηγικής ναυτιλιακής επιθεώρησης TradeWinds, διαπραγματεύεται την αλλαγή 3 συμβολαίων των παραπάνω σε συμβόλαια για ναυπήγηση δύο δεξαμενοπλοίων μεταφοράς υγροποιημένου αερίου.
Το γεγονός ότι αλλάζει τρία σε δύο εξηγείται από το υψηλότερο κόστος και το χρόνο που χρειάζονται τα πλοία αυτά. Τέσσερα από τα υπό παραγγελία VLCC, που είναι χωρητικότητας 320.000 τόνων το καθένα και κοστίζουν 154 εκατ. δολάρια έκαστο, πρόκειται να χτιστούν στην Daewoo, ενώ τα υπόλοιπα, έναντι 99 εκατ., στην Κίνα.
Οι δύο χώρες από καιρό μονομαχούν για την προσέλκυση παραγγελιών, ώστε να ενισχύουν τις βιομηχανίες τους, αλλά πείρα στα LNG έχει η Κορέα. Καθίσταται σαφές ότι εάν η κίνηση επιβεβαιωθεί και αφορά την Κορέα, σημαίνει στοίχημα 450 εκατ. δολ.
Νέες παραγγελίες 500 εκατ. δολ.
Ανάλογα ποσά, όμως, έχει επενδύσει τα τελευταία χρόνια σε τέτοια πλοία και η εισηγμένη στη Wall Street Stealth Gas συμφερόντων του Έλληνα εφοπλιστή Χάρη Βαφειά. Η Stealth Gas είναι εκ των μεγαλύτερων ναυτιλιακών στον κλάδο των δεξαμενόπλοιων μεταφοράς υγροποιημένου αερίου και έχει περισσότερα από 40 πλοία μεταφοράς αερίου και χημικών.
Με δεδομένες τις αξίες των πλοίων αυτών, καθίσταται σαφές ότι πρόκειται για ένα στοίχημα δισεκατομμυρίων. Το άνοιγμα Αγγελικούση, εφόσον επιβεβαιωθεί, αλλά και οι νέες παραγγελίες που παραλαμβάνει σύντομα ο Βαφειάς ανεβάζουν την τελευταία αυτή κίνηση των δύο εφοπλιστών στο υγροποιημένο αέριο στα 500 εκατομμύρια δολάρια και άνω. Σε κάθε περίπτωση, το τεράστιο εκτόπισμα των δύο ομίλων εγγυάται την ελληνική πρωτοπορία στον ταχύτατα ανερχόμενο αυτό κλάδο, εκτιμούν ειδικοί.
Ποιος είναι ο Γιάννης Αγγελικούσης
Θεωρείται ένας από τους μεγαλύτερους εφοπλιστές του πλανήτη. Ιδιαίτερα χαμηλού προφίλ, λέγεται ότι όλες οι αποφάσεις του ενώπιον κρίσεων ήταν σωστές.
Ο όμιλος αναπτύσσεται οργανικά με ένα συνεχές και κυλιόμενο πρόγραμμα ναυπηγήσεων δεξαμενόπλοιων, πλοίων μεταφοράς υγροποιημένου φυσικού αερίου και φορτηγών πλοίων. Έχει υπό τον έλεγχό του περισσότερα από 100 καράβια, σύμφωνα με το Lloyd’s List. Ο Αγγελικούσης, που χρησιμοποιεί σχεδόν αποκλειστικά την ελληνική σημαία, ελέγχει περισσότερο από το 20% της συνολικής μεταφορικής ικανότητας ολόκληρου του υπό ελληνική σημαία στόλου. Έχει άριστη συνεργασία με γίγαντες όπως η ExxonMobil και η Sevron.
Χαρακτηριστική της ευθυκρισίας του αναφέρει το Lloyd’s List η φράση που του αποδίδεται, ότι δεν είναι διατεθειμένος να πληρώσει οποιοδήποτε τίμημα για ό,τι επιθυμεί. Οι εταιρείες του Anangel και Maran θεωρούνται ακαδημίες. Το 1987 εισήγαγε εταιρεία συμφερόντων του στη Wall Street σηκώνοντας το ποσό των 45 εκατ. δολαρίων, μία από τις πρώτες δημόσιες εγγραφές ναυτιλιακής επιχείρησης που άφησε εποχή.
Μέχρι το 2001 ο Γιάννης Αγγελικούσης και η αδερφή του Άννα λειτουργούσαν από κοινού την εταιρεία και διατηρούν ακόμα άριστες σχέσεις, σύμφωνα με το TradeWinds. Η αδερφή του Άννα, μαζί με το σύζυγό της Χρήστο Κανελλάκη, έχει πια τη δικιά της ναυτιλιακή, την Alpha Tankers και Freighters. Κατάγεται από τη Χίο, ζει στο Λονδίνο και αποφεύγει τα πάρτι και τις δεξιώσεις.
Παίρνουν θέσεις μάχης οι κολοσσοί του κλάδου
Τόσο περιβαλλοντικοί λόγοι (το αέριο έχει καθαρότερη καύση) όσο και λόγοι αυξημένης ζήτησης λόγω περιορισμού των κοιτασμάτων πετρελαίου έχουν οδηγήσει σε μεγάλη αύξηση τις επενδύσεις στον κλάδο.
Στην Ελλάδα το σχέδιο για τη δημιουργία τέτοιου σταθμού αποθήκευσης και μεταφόρτωσης στον Αστακό είναι γνωστό, όπως είναι γνωστό και το γεγονός ότι υπάρχουν κοιτάσματα στην ελληνική ΑΟΖ και διαφιλονικούμενα στις μη οριοθετημένες ακόμα περιοχές.
Όμως, οι πληροφορίες για κάποιου είδους συμβιβασμό πυκνώνουν.
Οι επιχειρηματίες ήδη παίρνουν θέσεις. Παράλληλα, η συμφωνία Κύπρου - Ισραήλ ανοίγει τα πεδία της νοτιοανατολικής Μεσογείου. Την ίδια ώρα στη ρωσική ΑΟΖ πυκνώνουν οι ξένοι μνηστήρες. Η γαλλική Total κατέβαλε 4 δισ. δολ.
για την αγορά ποσοστού 12% στη ρωσική OAO Novatek, γεγονός που της επέτρεψε να εξασφαλίσει συμμετοχή 20% σε ένα από τα μεγαλύτερα project αερίου στον Αρκτικό Κύκλο, στη ρωσική χερσόνησο Yamal. Ανάλογη συμφωνία έκλεισε και η βρετανική BP έναντι 16 δισ. δολαρίων, με ανταλλαγή όμως μετοχών για τη συμμετοχή της στην OAO Rosneft και τα πεδία υπεράκτιων αδειών στην Αρκτική, που αυτή ελέγχει.
(Ισοτιμία, 12/3/2011)