Γιατί το 2021 θα είναι έτος πραγματικής ανάπτυξης των ΑΠΕ

Το 2020 αναμφίβολα χαρακτηρίστηκε από την κρίση της πανδημίας η οποία άφησε ανεξίτηλα τα ίχνη της στην οικονομία και την αγορά ενέργειας. Η μείωση της κατανάλωσης και οι συνακόλουθες επιπτώσεις στις εισροές του ΕΛΑΠΕ επανέφεραν τις μνήμες του όχι και τόσο μακρινού παρελθόντος όταν η αγορά βίωνε πολύμηνες καθυστερήσεις στις πληρωμές ως αποτέλεσμα του μεγάλου ελλείμματος του ειδικού λογαριασμού. Και βέβαια το αποτέλεσμα εκείνης της κρίσης ήταν η αγορά των ΑΠΕ να οδηγηθεί σε πολυετές τέλμα και πάγωμα των νέων επενδύσεων. Μια ενδεχόμενη επανάληψη του φαινομένου σήμερα, θα είχε καταστρεπτικές συνέπειες για την αγορά. Επομένως ήταν απολύτως αναγκαίο να υπάρξει μια ριζική, αποτελεσματική και μόνιμη λύση που να θωρακίζει τον ΕΛΑΠΕ και να δημιουργεί κλίμα επενδυτικής ασφάλειας στην αγορά. 

Αυτό ακριβώς συνέβη με το πακέτο μέτρων που έλαβε το ΥΠΕΝ που αντιμετώπισαν το πρόβλημα στη ρίζα του με μέτρα χρηματοοικονομικού αλλά και δομικού χαρακτήρα. Τα μέτρα χρηματοοικονομικού χαρακτήρα συγκέντρωσαν έσοδα που ξεπερνούν τα 800 εκατ. ευρώ ενώ με τα μέτρα δομικού χαρακτήρα διασφαλίστηκε ότι δε θα αυξηθούν οι ανάγκες για ενέσεις ρευστότητας καθώς θα υπάρχει έλεγχος και θα είναι μετρήσιμα τα νέα έργα που θα ενταχθούν στην αγορά τα επόμενα χρόνια. Είναι σαφές και αυτό επιβεβαιώνεται και από τα διαθέσιμα στοιχεία και τις αναλύσεις του ΔΑΠΕΕΠ ότι πράγματι με το εν λόγω πακέτο μέτρων  αντιμετωπίζεται ριζικά το πρόβλημα του ελλείμματος, με ευρύ χρονικό ορίζοντα. Η εκτίμηση αυτή επιβεβαιώνεται τόσο από τη μελέτη που έχουμε διενεργήσει με τη συνδρομή της εταιρείας Grant Thornton όσο και από το τελευταίο δελτίο του ΕΛΑΠΕ που εκδόθηκε από το ΔΑΠΕΕΠ. Συγκεκριμένα με βάση το τελευταίο δελτίο στο οποίο  ενσωματώθηκαν οι προβλέψεις για όλες τις πρόσθετες εισροές που θα προκύψουν για τον ειδικό λογαριασμό από τις πρόσφατες αποφάσεις του ΥΠΕΝ, προβλέπεται ότι ο ΕΛΑΠΕ αναμένεται να καταστεί εκ νέου πλεονασματικός το 2021, όταν και το ετήσιο σωρευτικό υπόλοιπο του ΕΛΑΠΕ προβλέπεται να διαμορφωθεί στα 76,17 εκατ. ευρώ.

Ακόμη πιο σημαντική από τις μελέτες, ωστόσο, είναι η ψήφος εμπιστοσύνης που έδωσε η ίδια η αγορά. Ειδικότερα, μετά τις αποφάσεις για τον ΕΛΑΠΕ είχαμε σαφείς ενδείξεις ότι τα μέτρα βοήθησαν ώστε να εμπεδωθεί στην πράξη κλίμα επενδυτικής ασφάλειας στην αγορά. Αυτό τουλάχιστον έδειξε το τεράστιο επενδυτικό ενδιαφέρον που ξεπέρασε κάθε προηγούμενο στις αιτήσεις για βεβαιώσεις παραγωγού που κατατέθηκαν στη ΡΑΕ στο πλαίσιο του κύκλου του Δεκεμβρίου. Οι χιλιάδες αιτήσεις για συνολικά 45,55GW αποδεικνύουν ότι η αγορά έχει πειστεί στην πράξη ότι έχει εξασφαλιστεί η βιωσιμότητα του του ΕΛΑΠΕ και ότι τα προβλήματα του ειδικού λογαριασμού με τις ταμειακές και τις διαρθρωτικές κινήσεις που έγιναν αποτελούν οριστικά παρελθόν.

Μπαίνοντας λοιπόν στο 2021, έχουμε μια ισχυρή παρακαταθήκη: τον θωρακισμένο και ισχυρό ΕΛΑΠΕ, που αποτελεί προϋπόθεση για τα επόμενα μεγάλα βήματα που πρέπει να γίνουν στην αγορά της πράσινης ενέργειας. Με την παρέμβαση που έγινε διασφαλίζεται ότι η κρίσιμη μετάβαση της αγοράς ΑΠΕ από το ρυθμιζόμενο καθεστώς των κρατικών ενισχύσεων, προς την λειτουργία των ΑΠΕ σε καθεστώς ανταγωνιστικής αγοράς θα γίνει με ομαλό τρόπο και χωρίς προβλήματα.

Για εμάς στο ΔΑΠΕΕΠ, η νέα χρονιά σηματοδοτεί νέες προκλήσεις και στόχους, με πρώτο και κύριο την συνέχιση της αποκατάστασης της ομαλότητας των πληρωμών προς τους παραγωγούς ΑΠΕ. Πετύχαμε το 2020 σημαντική μείωση του χρόνου αποπληρωμής, το 2021 θέλουμε να συνεχίσουμε σε αυτήν την κατεύθυνση με ακόμη καλύτερα αποτελέσματα. 

Θέλουμε και εμείς να βάλουμε ισχυρό θεμέλιο λίθο στην ανάπτυξη της αγοράς, συνεισφέροντας στη διατήρηση του κλίματος επενδυτικής ασφάλειας, με δραστική βελτίωση του χρόνου αποπληρωμής των παραγωγών. 

Ταυτόχρονα όμως θέτουμε ως στόχο τον περαιτέρω εκσυγχρονισμό και αυτοματοποίηση των διαδικασιών: επιδιώκουμε την καθολική εφαρμογή από όλους τους παραγωγούς της αυτοτιμολόγησης, η οποία ήδη μείωσε σημαντικά τους χρόνους εξόφλησης. Προχωρήσαμε τη διασύνδεση του ΔΑΠΕΕΠ με τα πληροφοριακά συστήματα της ΓΓΠΣ, μειώνοντας το γραφειοκρατικό φόρτο για τους παραγωγούς, ο οποίοι δε χρειάζεται να προσκομίζουν φορολογική ενημερότητα. Κάναμε πράξη το ψηφιακό άλμα εκσυγχρονίζοντας και βελτιώνοντας τη λειτουργικότητα της ιστοσελίδας του ΔΑΠΕΕΠ. 

Και δεν σταματάμε εκεί. Με την νέα χρονιά θα ξεκινήσει το πρόγραμμα της αυτοματοποιημένης και προσωποποιημένης πληροφόρησης των παραγωγών αναφορικά με τις μηνιαίες παραγωγές τους αλλά και τις πληρωμές τους. 

Μια ακόμη σημαντική πρόκληση για εμάς είναι η συνέχιση της συνεισφοράς μας στο στόχο της μείωσης του ενεργειακού κόστους για τη βιομηχανία. Θέσαμε επιτυχώς σε λειτουργία εντός πολύ στενών χρονικών ορίων το Πληροφοριακό Σύστημα Μειωμένων Χρεώσεων ΕΤΜΕΑΡ, το οποίο αποτελεί μία διαδικτυακή πλατφόρμα υποβολής και αξιολόγησης αιτήσεων για την υπαγωγή των καταναλώσεων κάθε Δυνητικού δικαιούχου σε Καθεστώς Μειωμένων Χρεώσεων. 

Στο μέτωπο των εγγυήσεων προέλευσης, βλέπουμε σταδιακά να ωριμάζουν οι συνθήκες ώστε το νέο αυτό εργαλείο να αποτελέσει μια σημαντική πηγή για τη χρηματοδότηση της αγοράς των ΑΠΕ. Ήδη αρκετοί προμηθευτές αξιοποιούν τα περίφημα «πράσινα πιστοποιητικά» προς όφελος των πελατών τους, συνεισφέροντας με αυτόν τον τρόπο στην ανάπτυξη των εγγυήσεων προέλευσης. Μετα την είσοδο του ΔΑΠΕΕΠ στον Ευρωπαϊκό Σύνδεσμο Φορέων Έκδοσης Εγγυήσεων Προέλευσης - AIB (Association of Issuing Bodies) και την ολοκλήρωση του Πληροφοριακού Συστήματος μέσα στο 2021 θα είμαστε έτοιμοι να μπούμε στην Πανευρωπαϊκή αγορά. 

Οι φιλοδοξίες μας ωστόσο δε σταματούν. Ο ΔΑΠΕΕΠ ως το σημείο επαφής μεταξύ του κράτους και των 14 χιλιάδων παραγωγών ΑΠΕ, βρίσκεται στην καρδιά της αγοράς των ΑΠΕ, διαχειρίζεται κρίσιμες λειτουργίες της αγοράς και καλείται να πρωταγωνιστήσει στην εθνική προσπάθεια για ένα πιο πράσινο ενεργειακό μέλλον, με λιγότερες εκπομπές ρύπων, πιο αειφόρο και πιο βιώσιμο. 

Στα πλαίσια των υποχρεώσεων μας για την καλύτερη δυνατή εκπροσώπηση των παραγωγών ΑΠΕ στο χρηματιστήριο ενέργειας, ο ΔΑΠΕΕΠ ξεκίνησε την δημιουργία του δικού του συστήματος προβλέψεων που θα στηρίζεται στην υψηλή εμπειρία και τεχνογνωσία του ανθρωπίνου δυναμικού του και θα συμπληρωθεί από δυναμικές παρεμβάσεις από τα ΕΛΛΗΝΙΚΑ Πανεπιστήμια , αλλά και επαγγελματική συνδρομή διεθνών οίκων που έχουν πολύχρονη εμπειρία στα συστήματα προβλέψεων. Από κοινού θα δημιουργηθεί το δικό μας σύστημα προβλέψεων που θα έχει την ιδιότητα να αυτοδιορθωνεται σε real-time  χρονισμούς. 

Έχουμε θέσει ως στόχο το μετασχηματισμό του Διαχειριστή σε μια σύγχρονη, ευέλικτη εταιρεία πρότυπο που θα παίξει ρόλο καταλύτη για την ενεργειακή μετάβαση και θα συντελέσει στην επίτευξη των υψηλών στόχων που έχουν τεθεί για τις ανανεώσιμες πηγές ενέργειας στη χώρα μας. Θεωρούμε ότι το 2021 μπορεί να είναι το έτος πραγματικής ανάπτυξης των ΑΠΕ, καθώς συντρέχουν όλες οι προϋποθέσεις: το επενδυτικό ενδιαφέρον υπάρχει, η αδειοδοτική διαδικασία απλοποιήθηκε και θα απλοποιηθεί περαιτέρω, ο ΕΛΑΠΕ είναι θωρακισμένος και παρέχει τις εγγυήσεις για την ομαλή αποπληρωμή των παραγωγών. Και σε αυτήν την νέα εποχή για την αγορά ηλεκτρικής ενέργειας ο ΔΑΠΕΕΠ φιλοδοξεί να είναι θετικός πρωταγωνιστής συνεισφέροντας καθοριστικά στην υγιή ανάπτυξη του κλάδου των ΑΠΕ. 

*Ο κ. Γιάννης Γιαρέντης είναι Πρόεδρος και Διευθύνων Σύμβουλος του ΔΑΠΕΕΠ

(To άρθρο περιλαμβάνεται στο αφιέρωμα του energypress για τις προοπτικές του 2021)