Έρευνα και παραγωγή υδρογονανθράκων στην Ελλάδα και κυριαρχικά δικαιώματα - Ένας χάρτης, χίλιες λέξεις

Με την ευκαιρία του θορύβου που δημιούργησε η ‘’πρόσφατη’’ εκδήλωση ενδιαφέροντος της μεγάλης αμερικανικής εταιρίας Chevron για εκχώρηση της θαλάσσιας περιοχής  νότια της Πελοποννήσου και Βορειοδυτικά της Κρήτης, για έρευνα και εκμετάλλευση Υδρογονανθράκων, το Υπουργείο Περιβάλλοντος και Ενέργειας και η Ελληνική Διαχειριστική Εταιρία Υδρογονανθράκων και Ενεργειακών Πόρων (ΕΔΕΥΕΠ), δημοσίευσαν Χάρτη ( χάρτης-1 ) με τις αιτούμενες περιοχές και τις  ήδη εκχωρημένες από το 2019, στην επίσης πολύ μεγάλη αμερικάνικη εταιρία Exxon-Mobil. 

Χάρτης-1

Οι αιτούμενες από την Chevron περιοχές και η εκχωρημένες από το 2019 περιοχές της Exxon-Mobil Δυτικά και Νοτιοδυτικά της Κρήτης 

Έχοντας υπόψη, τις μετά το 2020 αποχωρήσεις από τις έρευνες υδρογονανθράκων στην Χώρα μας, των επίσης μεγάλων εταιριών Total και Repsol,  τις επιστροφές των περιοχών των Ιωαννίνων, Αιτωλοακαρνανίας, Άρτας-Πρέβεζας, ΒΔ Πελοποννήσου, Δυτικού Πατραϊκού Κόλπους από τις Ελληνικές Εταιρίες που είχαν τις παραχωρήσεις και το πάγωμα των ερευνών στο Κατάκολο από τον ίδιο τον Πρωθυπουργό το 2022, είναι βέβαιο ότι, αν δεν γινόταν η πρόσφατη πολιτική αλλαγή στις Ηνωμένες Πολιτείες με την άνοδο του Προέδρου Trump, γνωστού για το ‘’drill baby…drill’’  και την εγκατάλειψη της πολιτικής της ‘’πράσινης μετάβασης’’,  κανένας θόρυβος δεν θα γινόταν και πιθανώς οι διαδικασίες της εκχώρησης θα καθυστερούσαν και άλλο, δεδομένου ότι η Chevron  βρισκόταν σε αναμονή από πολύ καιρό. Φαίνεται λοιπόν ότι κάποιοι που έδιναν πριν διαπιστευτήρια στην προηγούμενη Διοίκηση των ΗΠΑ, η οποία ευνοούσε την πράσινη ατζέντα,  τώρα, οι ίδιοι, δίνουν διαπιστευτήρια στην νέα Διοίκηση που ευνοεί τους υδρογονάνθρακες: ‘’politics baby…politics’’. 

Αισθάνομαι δικαιωμένος όταν βλέπω ότι προηγούμενα Άρθρα μου και Παρουσιάσεις σε Συνέδρια με θέμα  ‘’ οι Έρευνες Υδρογονανθράκων στην Ελλάδα βρίσκονται στα γρανάζια της πολιτικής και των πολιτικών’’, επιβεβαιώνονται….

Τα πράγματα θα ήταν απλούστερα  και συνηθισμένα για την Χώρα μας αν οι Έρευνες Υδρογονανθράκων στις θαλάσσιες ζώνες δεν είχαν άμεσο αντίκτυπο στην άσκηση και κατοχύρωση των κυριαρχικών δικαιωμάτων μας στην, σύμφωνα με το Διεθνές Δίκαιο και το Δίκαιο της Θάλασσας, Ελληνική Υφαλοκρηπίδα  και εν δυνάμει ΑΟΖ, τις οποίες αμφισβητεί διαχρονικά και με κάθε τρόπο η Τουρκία, με εκδόσεις επίσημων χαρτών ερευνών και πράξεις επί του πεδίου, με σεισμικές έρευνες παρουσία των πολεμικών της πλοίων κλπ, κλπ.

Ας  δούμε λοιπόν πιο προσεχτικά τον πρόσφατα δημοσιευμένο χάρτη-1 της ΕΔΕΥΕΠ και την σημασία του. Βλέπουμε λοιπόν ότι οι ζητούμενες από την Chevron  περιοχές βρίσκονται πάνω από το βόρειο σύνορο των περιοχών της Exxon-Mobil. Εάν ευοδωθούν οι μελλοντικές γεωτρήσεις  της Exxon, τότε η Chevron θα βρεθεί με κατοχή πολλά υποσχόμενων περιοχών. Εάν όμως δούμε το νότιο όριο των περιοχών της  Exxon-Mobil βλέπουμε ότι αυτό συμπίπτει με την μέση γραμμή μεταξύ των ακτογραμμών της Κρήτης και του ηπειρωτικού κορμού της Ελλάδας και των ακτογραμμών της απέναντι Λιβύης. Η οριογραμμή αυτή θα χαρασσόταν, εάν η Ελλάδα και η Λιβύη συμφωνούσαν να διαμοιράσουν την υφαλοκρηπίδα/ΑΟΖ τους σύμφωνα με το Δίκαιο της Θάλασσας. 

Όμως η Λιβύη, υπό την άμεση επήρεια της Τουρκίας, αμφισβητώντας  το Δίκαιο της Θάλασσας και ακολουθώντας την ίδια ‘’λογική’’  συνυπόγραψε το Τουρκο-Λυβικό Μνημόνιο (βλέπε χάρτη-2), όπου εξαφανίζονται κυριολεκτικά τα δικαιώματα της Κρήτης για ΑΟΖ/Υφαλοκρηπίδα. Αντιδρώντας η Ελλάδα προχώρησε σε συμφωνία με την Αίγυπτο για διαμοιρασμό της Υφαλοκρηπίδας/ΑΟΖ τους σύμφωνα με τις αρχές του Δικαίου της Θάλασσας, επί υπουργίας Ν. Δένδια.   

Χάρτης-2

Τουρκολυβικό Μνημόνιο (μικρή γραμμή Α-Β, και Ελληνο-Αιγυπτιακή Συμφωνία (Μεγαλύτερη γραμμή Ε-D-C-B-A,)

Βλέπουμε λοιπόν ότι ο χάρτης-1, με τα νότια όρια των παραχωρήσεων της Exxon-Mobil το 2019 κατοχυρώνει ‘’de facto’’ τα νότια όρια της Ελληνικής Υφαλοκρηπίδας και ‘’εξουδετερώνει’’ εκ των πραγμάτων το Τουρκολυβικό Μνημόνιο, αναδεικνύοντας την σημασία των ερευνών υδρογονανθράκων στην άσκηση και κατοχύρωση των Κυριαρχικών Δικαιωμάτων. 

Είναι όμως δίκαιο να αναφέρουμε επιγραμματικά και τους πρωταγωνιστές:

• Ο εμπνευστής του Ν 4001/2011, νυν ευρωβουλευτής  Γιάννης Μανιάτης και φυσικά οι βουλευτές που τον ψήφισαν. Με τον νόμο αυτό επανεκκίνησαν οι έρευνες υδρογονανθράκων στην Ελλάδα και με τον νόμο αυτόν εξουσιοδοτήθηκαν να γίνονται οι εκχωρήσεις περιοχών για έρευνες υδρογονανθράκων μέχρι την μέση γραμμή των απέναντι ακτογραμμών συνορευουσών χωρών (χάρτης-1, εκχωρήσεις στην Exxon-Mobil) 
• Ο τ. υπουργός Γ. Σταθάκης και ο τ. Διευθύνων Σύμβουλος της ΕΔΕΥ Γιάννης Μπασιάς που επεξεργάσθηκαν και υπέγραψαν το 2019 τις Συμβάσεις με την Exxon-Mobil. (το τραγελαφικό είναι ότι ο ΣΥΡΙΖΑ, σαν αντιπολίτευση το 2020, καταψήφισε τις συμβάσεις (που είχε καταρτίσει και υπογράψει) όταν πήγαν για κύρωση στην Βουλή !!! - Ελλάς το Μεγαλείο σου!!!) 
• Δεν μπορώ να μην αναφέρω ότι τις εκχωρήσεις αυτές, που κατοχυρώνουν τα εθνικά μας συμφέρονται, λυσσαλέα αντιμάχονται μέχρι και σήμερα οι περιβαλλοντικές οργανώσεις Greenpeace, WWF και οι συνοδοιπόροι τους, μαζί με διάφορα συμφέροντα που αντιδρούν ακόμα και στην εξασφάλιση λιμανιού υποστήριξης των υπεράκτιων  εργασιών για τις έρευνες.

Παρεκκλίνοντας, κλείνοντας και τονίζοντας την αναγκαιότητα των ερευνών και στην Χώρα μας θα ήθελα να υπενθυμίσω τα κύρια σημεία από τις δηλώσεις του Διευθύνοντος Συμβούλου της Saudi Aramco Amin Nasser που έγιναν σε διεθνές συνέδριο στο Texas στις 20-3-2024 :

Τα τελευταία 20 χρόνια έγιναν 9,5 τρις $ επενδύσεις στις ΑΠΕ. 

Αιολική και Ηλιακή Ενέργεια κατέχουν γύρω στο 4% του παγκόσμιου ενεργειακού ισοζυγίου.

Τα ορυκτά καύσιμα κατέχουν το 80% του παγκόσμιου ενεργειακού ισοζυγίου από το 83% πριν λίγα χρόνια

Η Ενεργειακή αποδοτικότητα κατάφερε να περιορίσει την κατανάλωση των ορυκτών καυσίμων κατά 90 εκατ. βαρ. Ισοδύναμου πετρελαίου την ημέρα!!!

Αιολική και Ηλιακή Ενέργεια περιόρισαν την κατανάλωση ορυκτών καυσίμων κατά 15 εκατ. βαρ. Ισοδύναμου πετρελαίου την ημέρα!

Οι αναπτυσσόμενες χώρες έχουν το 80% του πληθυσμού της γης και οδηγούν την παγκόσμια ζήτηση. Η κατάκτηση της ευημερίας θέλει ενέργεια και αυτή μπορεί σήμερα να καλυφθεί από υδρογονάνθρακες 

Και προσθέτω:

Η επιβάρυνση της ατμόσφαιρας από τα αέρια του θερμοκηπίου αφορά όλο τον πλανήτη και οι λύσεις πρέπει να είναι πλανητικές. Ούτε η Ευρωπαϊκή Ένωση  ούτε η Ελλάδα διαθέτουν παραβάν να τις προφυλάσσουν από την μόλυνση της μίας και μοναδικής ατμόσφαιρας.

Με την σημερινή τεχνολογία και απόδοση των ΑΠΕ δεν μπορούν να υποκατασταθούν τα ορυκτά καύσιμα. Χρειάζονται νέες, πολλαπλά αποδοτικότερες τεχνολογίες και εναλλακτικές λύσεις, για να υποκαταστήσουν μαζικά τα ορυκτά καύσιμα και σήμερα δεν διαφαίνονται στον ορίζοντα.

Οι υπανάπτυκτες και αναπτυσσόμενες χώρες  χρειάζονται ενέργεια για να ευημερήσουν και να μείνουν οι κάτοικοι στον τόπο τους και να μην υποχρεώνονται  σε μετανάστευση. Και αυτή την ενέργεια με τα σημερινά δεδομένα δεν μπορούν να την δώσουν οι ΑΠΕ.

Ας προσγειωθούν οι αιθεροβάμονες διαχειριστές της εξουσίας, να δουν την πραγματικότητα για να βρουν εκείνες τις λύσεις που θα κάμψουν την υπαρκτή κλιματική κρίση. Κλιματικές αλλαγές είχε πολλές ο πλανήτης μέσα στους γεωλογικούς αιώνες. Όμως η παρουσία και δράση του ανθρώπου τα τελευταία 100 χρόνια επέφερε την κλιματική κρίση.

- Δρ Κωνσταντίνος Νικολάου, Γεωλόγος Πετρελαίων – Ενεργειακός Οικονομολόγος