Στην τελική ευθεία το νέο πλαίσιο για τα data centers - Εντάσσεται στο νομοσχέδιο του ΥΠΕΝ με την Οδηγία για την αγορά του ρεύματος που πρόκειται να βγει σε διαβούλευση

22 09 2026 | 07:29

Στην τελική ευθεία βρίσκεται το νέο πλαίσιο για τα Data Centers στην Ελλάδα, το οποίο ορίζει αυστηρά κριτήρια τόσο για την οικονομική φερεγγυότητα του υποψήφιου επενδυτή, όσο και για την προεργασία ως προς την ωρίμανση του project, προκειμένου να αποτραπούν ευκαιριακές επιχειρηματικές κινήσεις.

Στα κριτήρια του πλαισίου που εντάσσεται στο νομοσχέδιο του ΥΠΕΝ με την νέα ευρωπαϊκή Οδηγία γύρω από την αγορά του ρεύματος, (είχε παρουσιαστεί τον Ιούλιο στο υπουργικό https://energypress.gr/index.php/news/sto-ypoyrgiko-symboylio-nomoshedio-gia-tin-ensomatosi-tis-odigias-20241711-rythmiseis-gia), μπαίνουν όπως έχει γράψει το energypress (https://energypress.gr/news/data-centers-filtro-sta-aitimata-gia-ilektriko-horo-neo-plaisio-kai-mega-project-tis-dei), μια πλειάδα από “κόφτες”.

Τόσο με την υποχρέωση προσκόμισης από τον επενδυτή υψηλών εγγυητικών επιστολών, όσο και με την κατεύθυνση τα έργα να συνοδεύονται από αποφάσεις έγκρισης περιβαλλοντικών όρων ή και μισθωτήρια συμβόλαια της γης που θα τα φιλοξενήσει.

Το ίδιο σκεπτικό έχει και η πρόταση των Διαχειριστών, η οποία μένει να φανεί αν και με ποια διατύπωση θα συμπεριληφθεί στο νομοσχέδιο του ΥΠΕΝ, να παρακάμπτεται η χρονική προτεραιότητα κατά την εξέταση των αιτημάτων σύνδεσης από data centers - αντιστοιχούν ήδη σε έργα περί των 5 GW - ώστε να απελευθερωθεί η κατάσταση που προς ώρας παραμένει "κολλημένη" λόγω αδυναμίας εξυπηρέτησης φακέλων σε κορεσμένα δίκτυα.

Σύμφωνα με το ισχύον πλαίσιο, τα αιτήματα εξετάζονται κατά χρονική προτεραιότητα, γεγονός που σημαίνει ότι δεν μπορούν να παρακαμφθούν ακόμη και έργα για τα οποία υπάρχει αποδεδειγμένη αδυναμία σύνδεσης λόγω κορεσμού. Κατ’ επέκταση δεν μπορεί να προχωρήσει η διαδικασία στα επόμενα που ενδεχομένως αφορούν περιοχές με περιθώριο ηλεκτρικής ισχύος και άρα, υπαρκτές δυνατότητες σύνδεσης στο δίκτυο.

Πώς “κουμπώνει” με το νέο ευρωπαικό πλαίσιο

Στην κατεύθυνση της αυστηροποίησης στην ανάπτυξη data centers εντάσσεται και η προσαρμογή του νέου θεσμικού πλαισίου με το νέο ευρωπαϊκό σύστημα αξιολόγησης για κέντρα δεδομένων, το οποίο δημοσίευσε χθες η Κομισιόν (https://ec.europa.eu/commission/presscorner/detail/en/ip_26_1667),.

Το νέο κοινοτικό σχήμα εισάγει το rating, δηλαδή την βαθμολογία των data centers, ανάλογα με το μείγμα της ενέργειας που τα τροφοδοτεί και την χρήση του νερού, μέχρι την παροχή υπηρεσιών ευελιξίας στο σύστημα, στη λογική ότι συμμετέχουν ενεργά σε αυτό, συμβάλλοντας στην σταθερότητά του (https://energypress.gr/news/i-epitropi-enishyei-tin-energeiaki-apodosi-kai-ti-biosimotita-ton-kentron-dedomenon-stin-ee), καθώς και την επαναχρησιμοποίηση της απορριπτόμενης θερμότητας.

Στην ουσία, το νέο πλαίσιο του ΥΠΕΝ θα έρθει να “κουμπώσει” με τους αυστηρότερους κανόνες που βάζει η ΕΕ στην αναπτυσσόμενη αυτή αγορά, η οποία το 2030 εκτιμάται ότι θα καταναλώνει πάνω από το 3 % της συνολικής ζήτησης ηλεκτρικής ενέργειας στην ΕΕ, ήτοι 114 TWh.

Τόσο με το rating και τους τέσσερις διαφορετικούς δείκτες που το συνοδεύουν, όπως αναφέρει το χθεσινό κείμενο της Κομισιόν (https://energy.ec.europa.eu/document/download/8a87a5fe-0260-462a-b165-09f1496d1aa0_en?filename=COM_2026_500_1_EN_ACT_part1_v4.pdf) - Αποτελεσματικότητα Χρήσης Ενέργειας (PUE), Αποτελεσματικότητα Χρήσης Νερού (WUE), Συντελεστής Επαναχρησιμοποίησης Ενέργειας (ERF) και Συντελεστής Ανανεώσιμης Ενέργειας (REF) - όσο και με την διαβούλευση που θα ακολουθήσει για την καθιέρωση μίνιμουμ επιδόσεων (minimum performance standards). Των ελάχιστων δηλαδή προαπαιτούμενων για ένα νέο data center επί ευρωπαικού εδάφους, που στην πορεία μάλλον θα γίνουν υποχρεωτικά.

Κανόνες hedging για τα μπλε τιμολόγια, ευέλικτοι όροι σύνδεσης

Στα υπόλοιπα μέτρα του νομοσχεδίου του ΥΠΕΝ για την ενσωμάτωση της Οδηγίας γύρω από την αγορά ηλεκτρικής ενέργειας (https://eur-lex.europa.eu/legal-content/EL/TXT/?uri=CELEX:32024L1711) ξεχωρίζουν η υποχρέωση των προμηθευτών να “χετζάρουν” για τις ποσότητες ενέργειας που αντιπροσωπεύουν τα παρεχόμενα σταθερά τιμολόγια, καθώς και η ένταξη στο εθνικό δίκαιο της ευρωπαικής νομοθεσίας για τους ευέλικτους όρους σύνδεσης των έργων ΑΠΕ.

Στην πρώτη περίπτωση, η Οδηγία βάζει αυστηρούς κανόνες για το υποχρεωτικό hedging από τους παρόχους, προκειμένου εν συνεχεία η ΡΑΑΕΥ να προσδιορίσει επακριβώς το πλαίσιο με βάση το οποίο θα λειτουργήσει η διαχείριση κινδύνου από τους παίκτες της ελληνικής αγοράς. Στην ουσία το πλαίσιο βάζει τους γενικούς κανόνες, με την εφαρμοστική απόφαση του ρυθμιστή να έρχεται να θέσει το ελάχιστο ποσοστό κάλυψης επί των σταθερών τιμολογίων που διατηρεί ένας προμηθευτής στο χαρτοφυλάκιό του.

Στο κείμενο της Οδηγίας προβλέπονται συχνά stress tests για τους προμηθευτές, ώστε να εξετάζεται κατά πόσο μπορούν να ανταποκριθούν στην παροχή σταθερών τιμολογίων σε περιόδους ενεργειακής κρίσης ή έντονων διακυμάνσεων των τιμών.

Σκοπός είναι να περιοριστεί ο κίνδυνος κατάρρευσης παρόχων, όπως είχε συμβεί κατά την ενεργειακή κρίση του 2022 με ένα μπαράζ χρεοκοπιών εταιρειών στην Μ.Βρετανία και αλλού, καθώς και να αποτραπεί η μεταφορά υπερβολικού κόστους στους καταναλωτές.

Στο άλλο σημαντικό μέτρο, αυτό των ευέλικτων όρων σύνδεσης, με την εν λόγω Οδηγία, καθιερώνεται ένα πλαίσιο για “Συμβάσεις Σύνδεσης Ευέλικτης Ισχύος" σε περιοχές με περιορισμένη δυναμικότητα δικτύου.

Στην πράξη, η Οδηγία προβλέπει συγκεκριμένα στοιχεία που πρέπει να περιλαμβάνουν οι συμφωνίες ευέλικτης σύνδεσης, όπως η μέγιστη σταθερή έγχυση και απόσυρση ηλεκτρικής ενέργειας, καθώς και τα αναλογούντα τέλη δικτύου.

Σε κάθε περίπτωση η εφαρμογή του μέτρου θεωρείται εξαιρετικά σύνθετη άσκηση και θα απαιτήσει προσεκτικό σχεδιασμό για να διασφαλιστεί η δίκαιη κατανομή των οφελών και των κινδύνων μεταξύ των συμμετεχόντων.