Skip to main content

ΣΠΕΦ: Το φαινόμενο του sunset effect, το ξεχασμένο sunrise effect και τα φωτοβολταϊκά

Σε δύο φαινόμενα που χαρακτηρίζουν την ηλεκτροπαραγωγή με φωτοβολταϊκά αναφέρεται ο ΣΠΕΦ με νέα επιστολή του προς το ΥΠΕΝ, τη ΡΑΕ, τον ΛΑΓΗΕ και τον ΑΔΜΗΕ, τονίζοντας ότι η πίστωση του sunrise effect στα φωτοβολταϊκά εξουδετερώνει πλήρως το κόστος του sunset effect.

Όπως αναφέρεται στο κείμενο, το sunrise effect είναι το φαινόμενο όπου το πρωί που ανατέλλει ο ήλιος και ξεκινά η οικονομία και τις ανάγκες αυξημένης παροχής ισχύος γλυτώνει το σύστημα εξαιτίας της παρουσίας των φωτοβολταϊκών. Αντίστοιχα, το sunset effect εκφράζει τις ανάγκες αυξημένης παροχής ισχύος που χρειάζεται το ηλεκτρικό σύστημα για να ανταποκριθεί στη ζήτηση κατά τις ώρες που δύει ο ήλιος και τα φωτοβολταϊκά σταματούν να παράγουν.

Σύμφωνα με τον σύνδεσμο, τίθεται το ερώτημα γιατί η συζήτηση περί ευστάθειας / ευελιξίας του ηλεκτρικού συστήματος περιστρέφεται μονίμως στα φωτοβολταϊκά το απόγευμα (ΦΒ sunset effect) και γιατί το όφελος του συστήματος από τα φωτοβολταϊκά το πρωί (ΦΒ sunrise effect) δεν υπεισέρχεται καν στον δημόσιο διάλογο ούτως ώστε να αφαιρεθεί από την απογευματινή επιβάρυνση που προκαλούν με την έξοδο τους.

Ακολουθεί η πλήρης επιστολή του ΣΠΕΦ:

Αξιότιμε κε Υπουργέ, κε Γενικέ, κοι Πρόεδροι

Πολύς λόγος γίνεται καιρό τώρα για το περίφημο sunseteffect, δηλαδή τις ανάγκες αυξημένης παροχής ισχύος που χρειάζεται το ηλεκτρικό σύστημα για να ανταποκριθεί στη ζήτηση κατά τις ώρες που δύει ο ήλιος και τα φωτοβολταϊκά σταματούν να παράγουν.  Η όλη συζήτηση ωστόσο μέχρι σήμερα κρατιέται σε επίπεδο δηλώσεων ποιοτικού χαρακτήρα και χωρίς ιδιαίτερες αναλύσεις, τουλάχιστον σε σχέση με ένα άλλο εξίσου σημαντικό φαινόμενο αυτό του sunriseeffectπου οι αρμόδιοι του χώρου φαίνεται μάλλον να παραγνωρίζουν.Το sunriseeffectείναι αντίστοιχα το φαινόμενο όπου το πρωί που ανατέλλει ο ήλιος και ξεκινά να λειτουργεί η οικονομία, τι ανάγκες αυξημένης παροχής ισχύος γλυτώνει το σύστημα εξαιτίας της παρουσίας των φωτοβολταϊκών.

Αλλά για να μην θεωρητικολογούμε ας εξετάσουμε αναλυτικάτι ακριβώς συνέβη στο διασυνδεδεμένο σύστημα δειγματοληπτικά τους καλοκαιρινούς μήνες Ιούνιος, Ιούλιος και Αύγουστος του 2015 και αντίστοιχα τους χειμερινούς μήνες Ιανουαρίου και Φεβρουαρίου του ίδιου έτους.  Επειδή η διείσδυση των ΑΠΕ και ιδιαίτερα των φωτοβολταϊκών ουδόλως έχει αλλάξει από τότε, η ανάλυση είναι αντιπροσωπευτική και για τις τώρα επικρατούσες συνθήκες.  Αντίστοιχα σχεδόν καθόλου δεν έχουν αλλάξει και οι συνθήκες της συνολικής ζήτησης, οπότε και από αυτή την σκοπιά τα αποτελέσματα είναι αντιπροσωπευτικά. 

Επί πλέον στην εδώ ανάλυση κάνουμε την διάκριση του συνολικού sunriseκαι sunsetrampingτου συστήματος από αυτό που οφείλεται στις ΑΠΕ του δικτύου, προσεγγιστικά δηλαδή κυρίως στα φωτοβολταϊκά.Το μεν συνολικό sunriserampingσημαίνει τι ramping-upσυνολικά θα αντιμετώπιζε το σύστημα αν δεν υπήρχαν τα φωτοβολταϊκάτο πρωί και με κατεύθυνση την μεσημεριανή αιχμή, ενώ το ΦΒ sunriseeffectαντιπροσωπεύει τι ramping-upγλύτωσε το σύστημα εξαιτίας των φωτοβολταϊκών το πρωί και με κατεύθυνση την μεσημεριανή αιχμή.

Αντίστοιχα το συνολικό sunsetrampingείναι τι ramping-upαντιμετωπίζει συνολικά το σύστημα μετά την δύση του ηλίου και με κατεύθυνση προς την βραδινή αιχμή, ενώ το ΦΒ sunseteffectαντιπροσωπεύει με τι ramping-upεπιβαρύνθηκε το σύστημα από την παύση λειτουργίας των φωτοβολταϊκών λόγω δύσης του ηλίου. 

Στα διαγράμματα που ακολουθούν εμφανίζονται επεξεργασμένα τα πρωτογενή στοιχεία ωριαίας εκκαθάρισης της αγοράς από τις βάσεις δεδομένων των ΛΑΓΗΕ και ΑΔΜΗΕ και συγκεκριμένα σε ανά ώρα του 24ώρου μέσο όρο εκάστου εξεταζόμενου μηνός.  Τα στοιχεία αυτά αφορούν:

- Φορτίο Ημερήσιου Ενεργειακού Προγραμματισμού (ΗΕΠ) που αντανακλά την συνολική ζήτηση σε MWστο σύστημα και το δίκτυο.

- Φορτίο συστήματος που αντανακλά την ζήτηση που απομένει να καλύψει το σύστημα σεMWαφαιρούμενης δηλαδή της ζήτησης που καλύφθηκε από την διεσπαρμένη παραγωγή των ΑΠΕ (κυρίως από τα φωτοβολταϊκά) που είναι συνδεδεμένη στο δίκτυο.

- Ισχύς ΑΠΕ Συστήματος είναι η ισχύς σε MWπου εγχέεται από τις ΑΠΕ που συνδέονται απευθείας στο σύστημα (ΥΤ) και που αφορά κυρίως τα αιολικά.

- Ισχύς ΑΠΕ Δικτύου είναι η ισχύς σε MWπου εγχέεται από τις ΑΠΕ που συνδέονται στο δίκτυο (ΜΤ, ΧΤ) και που κυρίως αφορά τα φωτοβολταϊκά. 

Τα συμπεράσματα που προκύπτουν από την ανωτέρω διαγραμματική ανάλυση είναι:

  1. Η μεσημεριανή αιχμή το καλοκαίρι όσον αφορά την ζήτηση παραμένει υψηλότερη από την βραδινή, παρότι τείνουν αρκετοί να το ξεχνούν ένεκα της παρουσίας των φωτοβολταϊκών. 
  2. Το συνολικό ramping-upπου θα έπρεπε να κάνει το σύστημα το πρωί (συνολικό sunriseramping) για να ανταποκριθεί στον ΗΕΠ (δηλαδή στην συνολική ζήτηση συστήματος και δικτύου με την μπλε γραμμή) αν δεν υπήρχαν τα Φωτοβολταϊκά, είναι μεγαλύτερο του συνολικού ramping-up το απόγευμα (συνολικό sunsetramping). 
  3. Το κομμάτι του πρωινού ramping-up που γλυτώνει το σύστημα λόγω των φωτοβολταϊκών (ΦΒ sunriseeffect) είναι περίπου ίσο με το ramping-upπου επιβαρύνεται το σύστημα το απόγευμα λόγω της εξόδου των φωτοβολταϊκών (ΦΒ sunseteffect).  Μάλιστα το καλοκαίρι λόγω που η μεσημεριανή αιχμή ζήτησης είναι υψηλότερη, το ΦΒ sunriseeffectπου γλυτώνει το σύστημα φαίνεται κρισιμότερο από το απογευματινό που επιβαρύνεται. 
  4. Σε όλες τις περιπτώσεις ο παράγων του χρόνου, δηλαδή του ρυθμού μεταβολής του φορτίου στον ΗΕΠ (ζήτηση σε σύστημα και δίκτυο) το πρωί αν δεν υπήρχαν τα φωτοβολταϊκά (κλίση μπλε γραμμής), δεν έχει ουσιώδεις διαφορές από το απόγευμα δηλαδή την κλίση της κόκκινης γραμμής που τώρα εν μέρει και λόγω των φωτοβολταϊκλών αντιμετωπίζουν οι συμβατικές μονάδες.  Δηλαδή δεν προκύπτει διόλου το ΦΒ sunseteffectνα έχει μεγαλύτερο ειδικό βάρος στην ευστάθεια ή την ευελιξία του συστήματος από το ΦΒ sunriseeffect. 

Με βάση τα παραπάνω δηλαδή την εικόνα που προκύπτει από την επεξεργασία και απεικόνιση δείγματος 3.624 ωριαίων στοιχείων για τον χειμώνα και το καλοκαίρι του 2015 από τις βάσεις δεδομένων ΛΑΓΗΕ και ΑΔΜΗΕ, χρήζει να προσεχθούν τα κάτωθι ζητήματα:

  • Η συζήτηση περί ευστάθειας / ευελιξίας του συστήματος να μην περιστρέφεται μονίμως στα φωτοβολταϊκά το απόγευμα (ΦΒ sunseteffect) και μάλιστα συγχέονταςτα με το συνολικό sunsetramping του συστήματος λόγω της βραδινής αιχμής που δεν είναι ευθύνη των φωτοβολταϊκών και που θα υπήρχε ούτως ή άλλως.
  • Το όφελος του συστήματος από τα φωτοβολταϊκά το πρωί (ΦΒ sunriseeffect)που παραδόξως δεν υπεισέρχεται καν στον δημόσιο διάλογο ούτως ώστε να αφαιρεθεί από την απογευματινή επιβάρυνση που προκαλούν με την έξοδο τους. 

Άποψη μας είναι πως η πίστωση του ΦΒ sunriseeffect στα φωτοβολταϊκά, εξουδετερώνει πλήρως το κόστος του ΦΒ sunseteffect.

Σε κάθε περίπτωση αναμένουμε από την Πολιτεία, τους φορείς και τους αξιωματούχους της να είναι στο εξής ποσοτικά λεπτομερέστεροι και πλήρεις στις εκτιμήσεις και τα λεγόμενα τους στο θέμα αυτό, τουλάχιστον με βάση τα δεδομένα φωτοβολταϊκής διείσδυσης που ισχύουν τώρα στο ηπειρωτικό σύστημα και δίκτυο. 

Είμαστε στην διάθεση σας για οποιαδήποτε περαιτέρω διευκρίνιση ή πληροφορία. 

 

Για τον ΣΠΕΦ με εκτίμηση,

Στέλιος Λουμάκης – Πρόεδρος

Γιώργος Σαμαράς – Γεν. Γραμματέας

 

ΑΦΗΣΤΕ ΤΟ ΣΧΟΛΙΟ ΣΑΣ

-A +A

Σχετικά άρθρα