Προνόμια ενεργειακών κοινοτήτων: Η στρέβλωση συνεχίζεται και μάλιστα παράγει υπεραξίες για τα... fund

Πριν από δυο περίπου χρόνια, ενσωματώνοντας δυο σχετικές Οδηγίες, η Πολιτεία προσπάθησε να άρει μια στρέβλωση που αφορούσε τις Ενεργειακές Κοινότητες, δίνοντας έμφαση σε εκείνες που αξιοποιούν το θεσμικό αυτό εργαλείο για κάλυψη των ενεργειακών αναγών των μελών τους και όχι στο μοντέλο που σχεδόν μονοπωλιακά κυριαρχούσε μέχρι τότε και αφορούσε τη πώληση της παραγόμενης ενέργειας. “Πρωταρχικός σκοπός μιας Ενεργειακής Κοινότητας  δεν είναι το  οικονομικό κέρδος, αλλά η προσφορά στα μέλη της και στις τοπικές περιοχές δραστηριοποίησής της, περιβαλλοντικού, οικονομικού και κοινωνικού οφέλους” έλεγε τότε η νομοθεσία. Και πολύ σωστά.

Τελειώσαμε λοιπόν με αυτή τη στρέβλωση; Κάθε άλλο. Τώρα βιώνουμε τις συνέπειες της. Η πρότερη νομοθεσία θέλοντας να ενισχύσει το νέο θεσμό, έδωσε μια σειρά από κίνητρα και προνόμια στις Ενεργειακές Κοινότητες. Προτεραιότητα στους όρους σύνδεσης, μειωμένες εγγυητικές και ταρίφα 10% υψηλότερη από τα έργα ιδιωτών. Για ένα διαστημα μάλιστα η Κοινότητα μπορούσε να μεταβιβαστεί σε ένα ιδιώτη διατηρώντας όλα της τα προνόμια. Πολλοί έσπευσαν να εκμεταλλευτούν το γεγονός και κυρίως την προτεραιότητα στους όρους σύνδεσης. Οι Κοινότητες προσπερνούσαν τους ιδιώτες και έπαιρναν πρώτες όρους σύνδεσης. Και τι έγινε θα αναρωτηθεί κανείς; Όταν έγινε προσπάθεια να μπει κάποια τάξη, η προτεραιότητα των Ενεργειακών Κοινοτήτων παρέμεινε για τον ΑΔΜΗΕ γιατί ξεχάστηκε να αλλάξει μια παλιά ρύθμιση. Δεν είναι ευρύτερα γνωστό, αλλά πολλές εκατοντάδες μεγαβάτ όρων σύνδεσης (σχεδόν 2 GW) δόθηκαν από τον ΑΔΜΗΕ σε Κοινότητες που υπέβαλαν κοινό αίτημα. Και όλες αφορούσαν σε πώληση της παραγόμενης ενέργειας.

Ερχόμαστε στο σήμερα λοιπόν που οι όροι σύνδεσης δίνονται με το σταγονόμετρο. Έχοντας κάποιος στα χέρια του όρους σύνδεσης είναι σαν να κέρδισε λαχείο. Και επειδή μια επένδυση των 500-1000 KW με υψηλούς όρους σύνδεσης (λόγω σύνδεσης στην υψηλη τάση) δεν είναι ιδιαιτέρως ελκυστική για ένα μικροεπενδυτή, πολλοί προσπαθούν να πουλήσουν το πολύτιμο χαρτί αποκομίζοντας όσο το δυνατόν μεγαλύτερο κέρδος. Φυσικά δεν έχει νόημα η πώληση σε ένα άλλο ιδιώτη που θα έχει ακόμη μικρότερες αποδόσεις. Εκτός κι αν βρεθεί κάποιος που είναι ικανοποιημένος με μικρές μεν αλλά σταθερές αποδόσεις, όπως π.χ. ένα fund. Το τελευταίο διάστημα γινόμαστε μάρτυρες τέτοιων συναλλαγών.

Έτσι ένα εργαλείο που στόχευε στην προώθηση της συλλογικότητας και της ενεργειακής δημοκρατίας, γίνεται όχημα για νεοεισερχόμενα funds που διαφορετικά δεν είχαν  ελπίδες να πάρουν όρους σύνδεσης στο ορατό μέλλον. Τελικά στον καπιταλισμό δεν υπάρχουν αδιέξοδα.