Νέα Αριστερά: «Παιχνίδια» στις πλάτες των καταναλωτών με τις μέγιστες τιμές προσφορών στην αγορά ηλεκτρισμού

Το θέμα της διαμόρφωσης των τιμών χονδρικής στο ηλεκτρικό ρεύμα θίγει με ερώτηση στη Βουλή η Νέα Αριστερά:

Η ακρίβεια για τους καταναλωτές και τα «παιχνίδια» εκατομμυρίων στην αγορά ηλεκτρικής ενέργειας αποτελούν κανόνα την πενταετία διακυβέρνησης της Νέας Δημοκρατίας. Είχαμε, ως καταναλωτές, την «ατυχία» η εφαρμογή του Μοντέλου-Στόχου (Targetmodel), της κοινής αρχιτεκτονικής της αγοράς ηλεκτρικής ενέργειας να εκκινήσει από την κυβέρνηση της Νέας Δημοκρατίας, τον Νοέμβριο του 2020.

Λειτουργεί, έως σήμερα, ως άλλο ένα πεδίο αισχροκέρδειας για λίγες εταιρείες εις βάρος των καταναλωτών αλλά και της παραγωγικής βάσης της Ελλάδας. Από τότε βλέπουμε η κυβέρνηση να «ανέχεται» ή μάλλον να στηρίζει «παιχνίδια» εκατομμυρίων στις πλάτες των καταναλωτών.

Πλέον όλοι αναγνωρίζουν ότι δεν πρόκειται για αγορά αλλά για τέσσερις (4) επί της ουσίας καθετοποιημένους «παίκτες» στην αγορά, ηλεκτροπαραγωγούς και προμηθευτές, που ζητούν ό,τι τιμή τούς καπνίσει.

Για τα δομικά χαρακτηριστικά ολιγοπωλίου της αγοράς ηλεκτρικής ενέργειας στην Ελλάδα μιλάει ανοιχτά πλέον και η ΕΒΙΚΕΝ που εκπροσωπεί την ελληνική βιομηχανία. Είχε προσφύγει πρόσφατα, καταγγέλλοντας χειραγώγηση τιμών, με αφορμή τα «παιχνίδια εκατομμυρίων» των ηλεκτροπαραγωγών από συμβατικές μονάδες (φυσικό αέριο, λιγνίτη και υδροηλεκτρικά) που ξεκίνησαν τον Ιούλιο με τις μέγιστες ημερήσιες τιμές προς το βράδυ.

Το «πάρτι» αισχροκέρδειας συνεχίστηκε και τον Σεπτέμβριο. Αυτό το «πάρτι» ευθύνεται σε μεγάλο βαθμό και στις αυξήσεις στη χονδρική που μεταφέρονται στη συνέχεια στα τιμολόγια. Η αύξηση των τιμών που προσφέρονται ανά ώρα είναι εντυπωσιακή χωρίς να είναι κατανοητό πώς αιτιολογούνται αυτές οι μεγάλες αποκλίσεις μία ώρα πριν ή μετά τις 8 το βράδυ. Για παράδειγμα, όπως αναφέρει σχετικό δημοσίευμα, την Τετάρτη 28 Αυγούστου η μία μεγαβατώρα στις 6 το απόγευμα πωλείτο στα υψηλά των 234,68 ευρώ, μία ώρα αργότερα στα 473,96 ευρώ και στις 8 το βράδυ στα 647,76 ευρώ, που ήταν η μέγιστη τιμή της ημέρας.

Την Πέμπτη 29 Αυγούστου, η τιμή της μεγαβατώρας από τα ήδη υψηλά των 228,74 ευρώ στις 6 το απόγευμα, έφτασε στα 569,50 ευρώ στις 7 και μία ώρα αργότερα άγγιξε την υψηλότερη τιμή της ημέρας στα 756,50 ευρώ.

Την Τρίτη 3 Σεπτεμβρίου η μέγιστη τιμή της ημέρας έφτασε, στα 911 ευρώ ανά μεγαβατώρα στις 8 το βράδυ. Μία ώρα πριν η μεγαβατώρα πωλείτο λίγο πάνω από τα 590 ευρώ και στις 11 το βράδυ λίγο πάνω από τα 170 ευρώ. Την επόμενη μέρα, στις 4 Σεπτεμβρίου η μέγιστη τιμή έσπασε όλα τα «ρεκόρ» φτάνοντας στα 942 ευρώ ανά μεγαβατώρα, μια ανάσα από τα 1.000 ευρώ!

Όσον αφορά το κόστος παραγωγής, στην περίπτωση των μονάδων ορυκτού αερίου δεν ξεπερνά σε καμία περίπτωση τα 150 ευρώ ανά μεγαβατώρα, ενώ για την υδροηλεκτρική παραγωγή το κόστος είναι σχεδόν μηδενικό.

Η Νέα Αριστερά έχει καταθέσει από τον Ιούλιο αίτημα έκτακτης σύγκλησης της Επιτροπής Θεσμών και Διαφάνειας για τα φαινόμενα αισχροκέρδειας στην αγορά ηλεκτρικής ενέργειας με κλήση του Προέδρου της Ρυθμιστικής Αρχής Αποβλήτων Ενέργειας και Υδάτων (ΡΑΑΕΥ), αλλά και τις γενικότερες στρεβλώσεις που παρατηρούνται στην αγορά ηλεκτρικής ενέργειας. Η ΡΑΑΕΥ τον Ιανουάριο, σε απάντησή της σε ερώτηση και αίτηση κατάθεσης εγγράφων της ΚΟ της Νέας Αριστεράς υπ’ αριθμ. 2785/24.1.2024, σημειώνει ότι το 2023 ανέθεσε μελέτη στην ECCO International σε συνεργασία με την Kantor και το ΑΠΘ σχετικά με τη μεταρρύθμιση της αγοράς ηλεκτρικής ενέργειας της ΕΕ.

Ως αντικείμενο του έργου περιγράφεται η κριτική αξιολόγηση των υφιστάμενων ρυθμίσεων σχεδιασμού της αγοράς ηλεκτρικής ενέργειας της ΕΕ, σχετικά με το μοντέλο της χονδρικής αγοράς, τα σχήματα συμβολαίων επί διαφορών και τη λειτουργία των Αγορών Διασφάλισης Ισχύος στην ΕΕ. Το έργο αυτό περιλαμβάνει επίσης, τη λεπτομερή συγκριτική ανάλυση των πλεονεκτημάτων και των μειονεκτημάτων των εξεταζόμενων εναλλακτικών επιλογών σχεδιασμού της αγοράς σχετικά με την αγορά χονδρικής (στόχος μηδενικής καθαρής κατανάλωσης), τη μαζική παραγωγή από πηγές χαμηλών εκπομπών άνθρακα, την ευελιξία και την επάρκεια ισχύος και τον ανταγωνισμό της αγοράς.

Το αποτέλεσμα αυτής της ανάλυσης θα είναι ο επικαιροποιημένος σχεδιασμός αγοράς υψηλού επιπέδου (High-Level Market Design (HLMD)) των συγκεκριμένων προτάσεων για τη μεταρρύθμιση της αγοράς ηλεκτρικής ενέργειας σε τρεις επιλογές. Η ΡΑΑΕΥ αναφέρει τέλος, ότι οι τελικές προτάσεις, που θα συμπεριληφθούν σε έναν λεπτομερή οδικό χάρτη για τη σταδιακή πορεία της αγοράς ηλεκτρικής ενέργειας της ΕΕ προς τη μεταρρύθμισή της, θα τεθούν σε δημόσια διαβούλευση από τη ΡΑΑΕΥ.

Η δε Έκθεση Πεπραγμένων της ΡΑΑΕΥ για το έτος 2022 αναρτήθηκε με μεγάλη καθυστέρηση στις 19.08.2024 ενώ, η αντίστοιχη Έκθεση Πεπραγμένων για το 2023 δεν έχει αναρτηθεί ακόμη παρότι σε τρεις μήνες ολοκληρώνεται το έτος 2024.

Βάσει των παραπάνω ερωτάται ο Υπουργός Περιβάλλοντος και Ενέργειας:

1. Πώς δικαιολογούνται οι μεγάλες αποκλίσεις των προσφερόμενων τιμών που παρατηρούνται στην αγορά ηλεκτρικής ενέργειας μία ώρα πριν και μετά τις 20:00 το διάστημα για το διάστημα 10-17 Ιουλίου και 26 Αυγούστου έως 6 Σεπτεμβρίου;

2. Ποιο είναι το μέσο μεταβλητό κόστος ηλεκτροπαραγωγής από φυσικό αέριο, λιγνίτη και από υδροηλεκτρική παραγωγή; Να απαντήσει με τα σχετικά στοιχεία η ΡΑΑΕΥ.

3. Πότε θα αποκριθεί η ΡΑΑΕΥ στο αίτημα που έχει καταθέσει η ΚΟ της Νέας Αριστεράς για κλήση της στην Επιτροπή Θεσμών και Διαφάνειας;

4. Έχει ολοκληρωθεί η μελέτη της ECCO International σε συνεργασία με την Kantor και το ΑΠΘ σχετικά με τη μεταρρύθμιση της αγοράς ηλεκτρικής ενέργειας της ΕΕ και αν ναι ποια είναι τα βασικά συμπεράσματα;

5. Πότε θα τεθούν σε δημόσια διαβούλευση από την ΡΑΑΕΥ οι τελικές προτάσεις, που θα συμπεριληφθούν σε έναν λεπτομερή οδικό χάρτη για τη σταδιακή πορεία της αγοράς ηλεκτρικής ενέργειας της ΕΕ προς τη μεταρρύθμισή της;

6. Προτίθεται να διερευνήσει η ΡΑΑΕΥ τις διαφορές τιμών άνω των 200 ευρώ/μεγαβατώρα τις ίδιες ώρες και σε διαφορετικές ημέρες;

Αίτηση Κατάθεσης Εγγράφων: Να κατατεθούν:

- Η Έκθεση Πεπραγμένων της ΡΑΑΕΥ για το έτος 2023

-Η μελέτη της ECCO International σε συνεργασία με την Kantor και το ΑΠΘ σχετικά με τη μεταρρύθμιση της αγοράς ηλεκτρικής ενέργειας της ΕΕ

-Στοιχεία για μεταβλητό κόστος ηλεκτροπαραγωγής μονάδων φυσικού αερίου, λιγνίτη και υδροηλεκτρικών