Skip to main content

Η εγγυημένη απορρόφηση του συνόλου της παραγόμενης από σταθμό ΑΠΕ ισχύος: Οι νομικές παράμετροι

Εξαιρετικά κρίσιμο για τους παραγωγούς ΑΠΕ θεωρείται το ζήτημα της εγγυημένης πλήρους απορρόφησης από το Σύστημα της παραγόμενης ενέργειας από έκαστο φωτοβολταϊκό ή αιολικό σταθμό. Το στοιχείο αυτό αποτέλεσε και αποτελεί μέχρι και σήμερα εγγυημένο πυλώνα του υποστηρικτικού νομοθετικού και συμβατικού πλαισίου που είχε εξ αρχής επιλεγεί και χρησιμοποιηθεί από το ελληνικό Δημόσιο για να προσελκύσει ιδιωτικές επενδύσεις στο συγκεκριμένο ενεργειακό κλάδο. Εν προκειμένω η προσέλκυση επενδύσεων συνιστούσε τον τρόπο δια του οποίου θα διασφαλίζετο η συμμόρφωση του ιδίου του ελληνικού Δημοσίου με τις ενωσιακού δικαίου υποχρεώσεις του σε σχέση με την ελάχιστη υποχρεωτική διείσδυση των ΑΠΕ στο ενεργειακό μείγμα της χώρας. Αυτή η σαφής εργαλειακή αξιοποίηση εκ μέρους του Δημοσίου της συγκεκριμένης ιδιωτικής επιχειρηματικής δραστηριοποίησης προσδίδει στη συγκεκριμένη επενδυτική πρωτοβουλία ποιοτικά χαρακτηριστικά αποκλίνοντα από έτερες κοινές μορφές επενδύσεων. Αυτό το γεγονός οφείλει να λαμβάνεται υπόψη κατά τη νομική αξιολόγηση επιγενόμενων νομοθετικών πρωτοβουλιών που ανατρέπουν εκ των υστέρων τα δικαιοπρακτικά θεμέλια επί των οποίων βάσισε την επενδυτική του απόφαση ο παραγωγός ΑΠΕ. Και τούτο διότι είναι ηυξημένη σε αυτές τις περιπτώσεις η ούτως ή άλλως υφιστάμενη εγγυητική ευθύνη του Δημοσίου όταν δρα με τρόπους παραβιάζοντες τη βασική δικαιϊκή αρχή της δικαιολογημένης εμπιστοσύνης του διοικουμένου.

Ο έτερος «εγγυημένος» πυλώνας του εν λόγω πλαισίου είναι η υποχρέωση του Συστήματος να απορροφά το σύνολο της παραγόμενης ενέργειας σε συγκεκριμένες τιμές, οι οποίες θα ισχύουν καθόλη τη διάρκεια της συμβατικής σχέσης παραγωγού με τον ΛΑΓΗΕ (ή ΔΕΔΔΗΕ, για το μη διασυνδεδεμένο Σύστημα της χώρας). Η ένθεση του όρου «εγγυημένος» σε εισαγωγικά κατέστη επιβεβλημένη μετά τη θέσπιση του Ν. 4254/2014, του γνωστού και ως “New Deal”, δια του οποίου οι αρχικώς συμβασιοποιημένες και υποτίθεται «εγγυημένες» τιμές περιεκόπησαν χωρίς μάλιστα ο νομοθέτης να λάβει πρόνοια ταυτόχρονης (εξίσου) αναγκαστικής ρύθμισης και των λοιπών συμβατικών βαρών και ανειλημμένων υποχρεώσεων των παραγωγών. Λ.χ. οι υποχρεώσεις των παραγωγών έναντι των τραπεζικών ιδρυμάτων, τα οποία χρηματοδότησαν τις σχετικές επενδυτικές πρωτοβουλίες, δεν υπέστησαν κάποια αναγκαστική (υπέρ των παραγωγών) περικοπή ή βελτίωση παρά τον συστημικό χαρακτήρα της εν λόγω χρηματοδοτικής δραστηριότητας της Τράπεζας. Η επίμαχη νομοθετική παρέμβαση, η οποία κατέτεινε στην αντιμετώπιση ενός θεμιτού πολιτικά και νομικορυθμιστικά σκοπού, ήτοι την άρση του συσσωρευμένου ελλείμματος του Ειδικού Λογαριασμού ΑΠΕ του ΛΑΓΗΕ, συγκροτείται στη βάση της (προφανώς,  πολιτικά πιο «εύπεπτης») αποσύνδεσης του υπαρκτού προβλήματος από το σύνολο των συστημικών αιτίων που το δημιούργησαν, αναιρώντας την εγγυητική διάσταση των συμβατικώς υπεσχημένων εκ μέρους του Δημοσίου και των αντισυμβαλλομένων του παραγωγού, ΛΑΓΗΕ/ΔΕΔΔΗΕ, «τιμωρώντας» έτσι τους παραγωγούς για μια σειρά κραυγαλέες πολιτικές αβελτηρίες του ίδιου του Δημοσίου στη δόμηση της πολιτικής διείσδυσης των ΑΠΕ στο ενεργειακό μείγμα της χώρας αλλά και στη βρύθουσα στρεβλώσεων ελληνική ενεργειακή αγορά. Η διολίσθηση σε αυτές τις δικαιοκρατικά προβληματικές νομοθετικές παρεμβάσεις εμπεριέχει τον κίνδυνο «εξοικείωσης» με την (αναδρομική μάλιστα, όταν και όπως κρίνει ο εκάστοτε νομοθέτης) υπονόμευση της κανονιστικής δεσμευτικότητας σαφών συμβατικών όρων και εγγυητικών διασφαλίσεων του Δημοσίου, η οποία προφανώς και δεν συνάδει με θεμελειακές δικαιϊκές αρχές αλλά και την απαραίτητη θεσμική αξιοπιστία που πρέπει να χαρακτηρίζει μια σοβαρή ενεργειακή πολιτική, η οποία προσδοκά μάλιστα την προσέλκυση και ξένων επενδυτών.

Όσον αφορά το ζήτημα της εγγυημένης απορρόφησης από τον Διαχειριστή του συνόλου της παραγόμενης ενέργειας από έκαστο σταθμό ΑΠΕ, η εν λόγω εγγύηση τυγχάνει διττής κανονιστικής θεμελίωσης, νομοθετικής και συμβατικής. Συγκεκριμένα, ο Ν. 3468/2006 στο άρθρο 9 § 1 αναφέρει «Για τους σταθμούς παραγωγής ηλεκτρικής ενέργειας από Α.Π.Ε. και Σ.Η.Θ.Υ.Α που συνδέονται με το Σύστημα ή το Δίκτυο,…, εφόσον δεν τίθενται σε κίνδυνο η ασφάλεια του Συστήματος ή του Δικτύου, ο αρμόδιος Διαχειριστής του Συστήματος υποχρεούται κατά την κατανομή του φορτίου να δίνει προτεραιότητα: α) σε διαθέσιμες εγκαταστάσεις παραγωγής, στις οποίες η ηλεκτρική ενέργεια παράγεται από Α.Π.Ε., ανεξάρτητα από την εγκατεστημένη ισχύ τους,…». Η μόνη, συνεπώς, αμβλύνουσα την εγγυημένη συνολική απορρόφηση παράμετρος που τίθεται είναι η «ασφάλεια του Δικτύου», η οποία, όταν αιτιολογημένα διακυβεύεται, μπορεί να οδηγήσει στην ανάγκη περιστασιακής αποσύνδεσης του σταθμού του παραγωγού, σε καμία δε περίπτωση σε μονιμότερη μείωση της απορρόφησης της παραγόμενης ενέργειας. Συνεπώς, ακόμη και στην περίπτωση του Μη Διασυνδεδεμένου Συστήματος της χώρας, όπου οι εν γένει ανάγκες ευστάθειας του Συστήματος είναι αυξημένες, γεγονός που βρίσκει την αντανάκλασή του και στο διακριτό (έναντι του Διασυνδεδεμένου Συστήματος) συμβατικό κείμενο που υπογράφει έκαστος παραγωγός, δεν είναι νομικά σύννομη τυχόν μειωμένη απορρόφηση της παραγόμενης εξ εκάστου σταθμού ενέργειας, η οποία οδηγεί και σε μειωμένες τιμολογήσεις. Κατά περίπτωση αποκλίσεις μεταξύ παραγόμενης και απορροφώμενης και τιμολογούμενης ενέργειας χρήζουν συνεπώς πιθανώς συγκεκριμένης νομικής παρέμβασης και προστασίας.

Καταληκτικά και προς αποφυγή παρανοήσεων δέον όπως επισημανθεί ότι αποκλειστικά και μόνο για νέες (και όχι υφιστάμενες) εγκαταστάσεις ΑΠΕ που θα κατασκευσθούν στο μέλλον και στο πλαίσιο μιας συνολικής επανασχεδίασης του τρόπου διαχείρισης της προοπτικής αυξημένης διείσδυσης των ΑΠΕ στο ενεργειακό μείγμα της χώρας έχει συζητηθεί η προοπτική μετασχηματισμού του μοντέλου απορρόφησης ενέργειας ΑΠΕ από κατά προτεραιότητα σε ελαστικότερη βάση, σύμφωνα με τα περιθώρια του Συστήματος σε πραγματικό χρόνο, κατά τα πρότυπα της διακοψιμότητας του μοντέλου “last-in first-out”. 

Επιμέλεια στήλης: «Μεταξάς & Συνεργάτες – Δικηγόροι & Νομικοί Σύμβουλοι» (www.metaxaslaw.gr)

ΑΦΗΣΤΕ ΤΟ ΣΧΟΛΙΟ ΣΑΣ

-A +A

Σχετικά άρθρα