Γιώργος Μανέτας: Πρώτες ύλες και ενέργεια ευθύνονται για την ακρίβεια

«Φωτιά» στην ακρίβεια παρά τις προσπάθειες που καταβάλλουν βιομηχανία και λιανεμπόριο με προσφορές και εκπτώσεις για συγκράτηση των τιμών βάζουν οι πρώτες ύλες και το υψηλό κόστος ενέργειας. Παράγοντες της αγοράς αναφέρουν πως οι επιχειρήσεις αδυνατούν να απορροφήσουν την αύξηση του λειτουργικού κόστους που προκαλούν η ραγδαία άνοδος των πρώτων υλών και η αύξηση στα τιμολόγια της ΔΕΗ και αναγκάζονται να την μετακυλίσουν στο τελικό προϊόν, επιβαρύνοντας τους «πολύπαθους» οικογενειακούς προϋπολογισμούς.

Εκτιμούν δε πως οι καταναλωτές πιθανότατα θα βρεθούν μπροστά σε νέο «κύμα ακρίβειας» το επόμενο διάστημα καθώς το «ράλι» που σημειώνουν οι τιμές των πρώτων υλών, ειδικά των αγροτικών προϊόντων, δεν φαίνεται να έχει τέλος. Σύμφωνα μάλιστα με τις προβλέψεις του Παγκόσμιου Οργανισμού Τροφίμων (FAO) τα αγροτικά προϊόντα που διαπραγματεύονται στις διεθνείς αγορές εμπορευμάτων όπως πχ. σιτάρι, καλαμπόκι, ρύζι, ζάχαρη, καφές κ.ά., θα συνεχίσουν να αυξάνονται για την επόμενη δεκαετία -αν και με ηπιότερους ρυθμούς σε σχέση με τα προηγούμενα χρόνια- πυροδοτώντας τον πληθωρισμό. Να σημειωθεί πως σύμφωνα με την Ελληνική Στατιστική Αρχή, ο Γενικός Δείκτης Τιμών Καταναλωτή αυξήθηκε κατά 1,3% τον Ιούνιο του 2012 σε σχέση με το αντίστοιχο διάστημα πέρυσι.

«Στρεβλώσεις»

Ωστόσο, οι πρώτες ύλες και η ενέργεια δεν είναι τα μόνα που ευθύνονται για την ακρίβεια, τη στιγμή μάλιστα που τα εισοδήματα καταρρέουν και η οικονομία βυθίζεται στην ύφεση. Μια άλλη παράμετρος που θέτουν υπόψη επαγγελματίες είναι η επιδείνωση των όρων που συναλλάσσονται οι Έλληνες επιχειρηματίες με τους ξένους προμηθευτές τους. Το γεγονός πως πλέον πρέπει να προκαταβάλουν τοις μετρητοίς όλα τα χρήματα για να αγοράσουν τις απαραίτητες πρώτες ύλες από το εξωτερικό, είναι κάτι που ανεβάζει κατακόρυφα το κόστος λειτουργίας.

Επιπλέον, οι στρεβλώσεις στη λειτουργία της οικονομίας από τα κλειστά επαγγέλματα δημιουργεί επιπλέον έξοδα για τις επιχειρήσεις είτε για την παραγωγή είτε για τη διάθεση των προϊόντων τους, ενώ σημαντικό είναι το κόστος που δημιουργεί η γραφειοκρατία, η οποία καθυστερεί την υλοποίηση των επενδύσεων και επιμηκύνει το χρόνο απόσβεσης. Υπολογίζεται πως μόνο από τη μείωση της γραφειοκρατίας οι τιμές στο λιανεμπόριο τροφίμων θα υποχωρούσαν άμεσα κατά 2%!

Ακόμη ανάμεσα στα σημεία που έχει εντοπίσει και μελετά η Επιτροπή Ανταγωνισμού είναι η ύπαρξη «καρτέλ» σε αρκετούς κλάδους, οι αθέμιτες πρακτικές, όπως η ρήτρα απαγόρευσης παράλληλων εισαγωγών, η αδιαφάνεια στις συναλλαγές μεταξύ των λιανέμπορων και των προμηθευτών τους (π.χ. στον τρόπο τιμολόγησης των προϊόντων), οι πολιτικές «transfer pricing» εκ μέρους πολυεθνικών εταιρειών, οι οποίες μεταφέρουν με τεχνητό τρόπο τα φορολογούμενα κέρδη τους σε άλλες χώρες.

Μείωση φόρων

Τι θα μπορούσε να οδηγήσει άμεσα σε μείωση των τιμών, «ανακουφίζοντας» τους καταναλωτές που παλεύουν να τα βγάλουν πέρα; Έμποροι και βιομήχανοι υποστηρίζουν πως η αποκλιμάκωση της φορολογίας θα έλυνε σε μεγάλο βαθμό το πρόβλημα της ακρίβειας καθώς, όπως υπογραμμίζουν, «οι υψηλές τιμές σε πολλά αγαθά όπως η βενζίνη, τα τσιγάρα, τα αλκοολούχα ποτά αλλά και κλάδους όπως η μαζική εστίαση οφείλονται κατά κύριο λόγο στην υπερφολόγηση που έχουν υποστεί». Μάλιστα, εκπρόσωποι της εστίασης τονίζουν πως μια δραστική μείωση του ΦΠΑ στο 9% από 23% που είναι σήμερα θα οδηγούσε κατά μέσο όρο σε μείωση των τιμών κατά 15%, ενώ θα συνέβαλε και στη διατήρηση χιλιάδων θέσεων εργασίας.

(Ημερησία, 17/7/2012)